Rechtbank eist uitleg van Cheney in energiekwestie

Een Amerikaanse arrondissementsrechtbank heeft de vice-president Dick Cheney opgedragen schriftelijk uit te leggen waarom hij weigert openheid van zaken te geven over de totstandkoming van het omstreden Amerikaanse energiebeleid.

De rechtbank heeft deze eis gisteren gesteld naar aanleiding van een zaak die aanhangig is gemaakt door Judicial Watch, een instelling die opkomt voor publiek belang. Judicial Watch spande vorig jaar juli een proces aan tegen de energiecommissie van het Witte Huis, waarvan Cheney toen voorzitter was. Judicial Watch wil weten met wie de commissie contact heeft gehad voordat de regering-Bush vorig jaar maatregelen afkondigde die uiterst gunstig uitpakken voor de energiebranche.

De eis van de rechtbank, waar Cheney en zijn toenmalige energiecommissie voor dinsdag aan dienen te voldoen, komt daags nadat de onderzoeksafdeling van het Amerikaanse Congres aankondigde het Witte Huis eveneens voor de rechter te willen slepen om openheid af te dwingen. De energiecommissie, verantwoordelijk voor de opstelling van het Amerikaanse energiebeleid, is in opspraak sinds de ondergang van het energieconcern Enron. Het faillissement van dit bedrijf, het grootste uit de Amerikaanse geschiedenis, heeft een storm van geruchten losgemaakt over de betrokkenheid van het Witte Huis. Dat zou zich bij de formulering van het energiebeleid mogelijk hebben laten beïnvloeden door Enron.

Cheney heeft tot dusver het verzoek van het General Accounting Office (GAO), de rekenkamer van het Congres, om opening van zaken te geven geweigerd, omdat dit het grondwettelijke recht van de (vice-)president zou ondermijnen om in vertrouwen advies in te winnen. Judicial Watch heeft nu voor elkaar gekregen dat Cheney zijn argument schriftelijk moet toelichten.

Inmiddels is gebleken dat het Witte Huis meet met twee maten. Zo meldde de Amerikaanse krant The New York Times deze week dat de regering-Bush het afgelopen jaar wél akkoord is gegaan met het openbaarmaken van interne informatie afkomstig van de Clinton-regering. Onder die informatie, vrijgegeven op verzoek van de Commissie voor bestuurlijke hervormingen van het Huis van Afgevaardigden, bevinden zich persoonlijke memo's en e-mails van toenmalig vice-president Al Gore.

Henry Waxman, het Democratisch Congreslid dat om het onderzoek van de GAO naar het energiebeleid heeft gevraagd, verwijt het Witte Huis dat het niet principieel is wanneer het zich blijft verschuilen achter het recht op het behoud van vertrouwelijke informatie. ,,Als de regering beweert dat het hier om principes gaat, dient zij daarin wel consistent te zijn'', aldus Waxman.