New York Times

[...]Een van de grootste clichés van de afgelopen maanden was dat door 11 september alles is veranderd. Ik heb daar nooit in geloofd. Een gebeurtenis verandert alleen alles als je beeld van jezelf erdoor verandert. 11 September heeft ons veel geleerd over de wahabieten, maar weinig over de Amerikanen.

De kwestie-Enron daarentegen ging overduidelijk over ons, Amerikanen. We hebben dingen over onszelf geleerd die we waarschijn-

lijk allang hadden moeten weten, maar waar we de ogen voor hadden gesloten. Ik durf te voorspellen dat niet 11 september, maar Enron later zal worden gezien als het grote keerpunt voor de Amerikaanse samenleving.

De kwestie-Enron is door heel wat mensen gebagatelliseerd [...] (zoals) door commentatoren die het failliet van een bedrijf niet erg spectaculair vinden.Maar draai de zaken eens om: het leven van de meeste Amerikanen draait om zakendoen, en Enron is nu al een van de grootste zakelijke schandalen aller tijden. Er zijn wel eerder grote, bewonderde bedrijven failliet gegaan en er zijn wel eerder bedrijven geweest die bedrog pleegden. Maar ik ken geen ander geval van een zo bewonderd bedrijf dat bleek te steunen op fraude en bedrog. Ook al zal de hele kwestie later louter om Enron blijken te zijn gegaan, dan nog is nu aanschouwelijk bewezen dat schijn kan bedriegen.

Maar volgens mij gaat het niet om zomaar één bedrijf. Vóór de instorting van Enron leek de economie meer een komedie dan een tragedie. Er hebben wel veel mensen geld verloren, maar dat kwam doordat ze dom waren: ze kochten aandelen omdat ze de kletspraatjes over de New-Age-economie geloofden. Maar dit is ernstiger. Dit is geen kwestie van zelfbedrog, de mensen werden bedrogen.

Enron heeft wel een hoop krediet gekregen op grond van dezelfde praatjes over de nieuwe economie die de dot.com-luchtbel hebben gevoed CEO Jeffrey Skilling zei vaak dat het bedrijf ,,virtueel geïntegreerd'' was. Maar ondanks het vernis van high tech leek het bouwwerk zelf solide. Enron was geen dot.com zonder winst, geleid door enthousiaste jongeren. Het leek een bedrijf met een degelijke staat van dienst. De top leek te bestaan uit slimme maar betrouwbare, vriendelijke mensen. Het leek een bedrijf met een sterk arbeidsethos en onderlinge loyaliteit.

En nu? Op dit moment wordt her en der lukraak om hervormingen geroepen [...]. Die oproepen hebben één thema gemeen: ze willen een einde maken aan een tijdperk van laksheid, waarin niemand lastige vragen stelde zolang alles maar in orde leek . Die tijd is nu voorbij. [...] Zal George W. Bush dat snappen? Het antwoord op die vraag zou weleens beslissend kunnen zijn voor de politieke toekomst van hem en het land. Ik voorspel dat door Enron alles veranderd zal blijken te zijn.