Geen terugzendrecht Eerste Kamer

VVD en CDA in de Eerste Kamer hebben gisteren hun blokkade tegen mogelijke invoering van een zogeheten `terugzendrecht' voor de Eerste Kamer gehandhaafd. Omdat beide fracties samen een meerderheid vormen is daarmee voorlopig een eind gekomen aan pogingen de positie van de Eerste Kamer in het staatsbestel te moderniseren.

Overigens waren ook ChristenUnie en SGP gisteren tijdens het debat over de notitie `Reflecties over de positie van de Eerste Kamer' tegen het terugzendrecht.

Eerder werden voorstellen weggestemd om de rol van de senaat bij wijziging van de Grondwet aan te passen en om de Eerste Kamer op andere wijze te kiezen.

In het regeerakkoord legden de coalitiepartijen PvdA, VVD en D66 nog vast de regering uit te nodigen met voorstellen te komen tot staatkundige vernieuwing rond de Eerste Kamer. Van minister De Vries (Binnenlandse Zaken) zijn deze regeerperiode geen nieuwe voorstellen meer te verwachten.

De Eerste Kamer kan slechts wetsontwerpen verwerpen of aannemen. Als de senaat toch verandering wil aanbrengen in een wet, is die aangewezen op medewerking van de regering. Met een zogeheten novelle kan de regering een wetsvoorstel op een enkel onderdeel aanpassen en dat wetsvoorstel daarna opnieuw voorleggen.

In het debat werden de standpunten zoals die in november 2001 in de eerste termijn werden verwoord herhaald. Het CDA ziet alleen iets in een terugzendrecht als de Eerste Kamer het laatste woord houdt. VVD, SGP en ChristenUnie zien de noodzaak van verandering niet in. De SP vindt dat de Eerste Kamer moet worden opgeheven.

Jurgens (PvdA) diende een motie in waarin gevraagd wordt om het terugzendrecht. Over de motie, die wordt ondersteund door D66 en GroenLinks, stemt de Eerste Kamer op 5 februari. Minister De Vries staat welwillend tegenover deze motie, maar gezien de opstelling van CDA, VVD, ChristenUnie en SGP is er weinig kans dat de motie wordt aangenomen.

Jurgens zei zich als lid van de Eerste Kamer te voelen als een politieagent die wel een vuurwapen heeft, maar geen gummiknuppel. Als een wetsvoorstel kwalitatief niet aan alle eisen voldoet, stemt de senaat er toch mee in, omdat die niet een hele wet wil afschieten. Een terugzendrecht zou volgens hem leiden tot betere wetten.

Tijdens het debat deed senator Terlouw (D66) de suggestie om Europese Verdragen voortaan in de Verenigde Vergadering (van Eerste en Tweede Kamer) te behandelen. De minister zegde toe hierover te zullen nadenken.

Het debat over de positie van de Eerste Kamer werd gisteren afgerond. De senaat houdt wel de mogelijkheid open om op een later moment, na de discussie in de Tweede Kamer, nogmaals over dit onderwerp te spreken.