Stadswacht plus

De gemeenten willen zelf bonnen mogen uitdelen voor kleine verkeersovertredingen. De politie komt daar onvoldoende aan toe, klaagt de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Het lijkt in deze tijd van stadswachten, parkeerwachters en milieucontroleurs een kleine stap ook het kleine ongerief van fietsen op het trottoir of rijden door rood licht mee te nemen. Toch is het niet zo'n goed idee.

Het uitdelen van boetes een straf is een aangelegenheid van de justitie en niet van het bestuur. Ons land kent echter sinds jaar en dag de zogeheten administratieve afdoening van verkeersovertredingen onder het motto: eerst betalen en dan zien we wel verder. De stap van politie-agent naar stadswacht lijkt dan ook een kleine. Sterker nog, hij is al gezet in de vorm van ,,stadswachtplussers''. Die mogen boetes tot 1000 gulden geven voor zaken als slingervuil, hondenpoep of graffiti na een cursus conflictbeheersing van twee weken.

Zo'n training is een schamel vijgenblad om te verbloemen dat hier een opsporingstaak wordt uitbesteed aan mensen die daar eigenlijk niet voor gekwalificeerd zijn. Maar, zoals een Franse expert filosofisch opmerkte, ,,zo is de politie zelf ooit ook begonnen''. Toch blijft het riskant, want een boete leidt voordat men het weet tot een conflict dat meer dan twee weken training waard is.

De vraag is helemaal wat dit betekent voor het profiel van de veiligheidsfunctie in ons land. Het is niet de bedoeling de stadwachten te integreren in de politie, deelde minister De Vries (Binnenlandse Zaken) nog niet zo lang geleden mee. Weer een nieuwe instantie werkt verwarrend voor de burger. Er is toch al sprake van een wildgroei van toezichthouders. De bestuurlijke boete doet daar nog een schepje bovenop. Iedere wethouder zijn eigen beleid. En zijn eigen belang. Het gevaar is niet denkbeeldig dat gemeenten in de verleiding komen extra te laten bekeuren als ze krap bij kas zitten. Gemeentelijke lasten hebben toch al de neiging om te stijgen.

De wens van de VNG draagt ertoe bij dat er in ons land een gemeentepolitie-nieuwe-stijl ontstaat. In november werd in de Tweede Kamer gewezen op Den Haag, waar diverse toezichthouders worden samengebracht in een gemeentelijke dienst handhaving. Als dat zo doorgaat ontstaat ,,een middelgrote veiligheidsorganisatie'' buiten de politie. Het is de vraag of Nederland – nog geen tien jaar na de afschaffing van de tweedeling van rijks- en gemeentepolitie – behoefte heeft aan een tweede politie.