Biodiversiteit EU beter beschermd

De aansprakelijkheid voor milieuschade in de Europese Unie moet worden uitgebreid. Volgens een gisteren gepresenteerde ontwerp-richtlijn van de Europese Commissie zal ook schade aan biodiversiteit onder de aansprakelijkheid vallen.

,,Het idee dat de vervuiler moet betalen, is een hoeksteen van het Europese beleid. Dit voorstel is een duidelijke boodschap: de tijd is gekomen voor de EU om dit principe in praktijk te brengen'', aldus Eurocommissaris Margot Wallström (Milieu). De ontwerp-richtlijn, die geen terugwerkende kracht heeft, is ook van belang in het debat over toelating van nieuwe genetisch gemodificeerde organismen (gmo's).

De zogenoemde `traditionele' schade valt niet onder de nieuwe ontwerprichtlijn, omdat deze al wordt gedekt door nationale regels voor burgerlijke aansprakelijkheid voor schade aan personen, goederen en eigendommen. Deze regels voldoen echter niet als het gaat om pure ecologische schade, vooral als het niet om privé-eigendom gaat. In het voorstel gaat het schade aan biodiversiteit en vervuiling van water en land, die ernstige schade veroorzaakt voor de menselijke gezondheid.

Overheden moeten waarborgen dat overtreders financieel bijdragen aan herstelmaatregelen in het geval van milieuschade. Non-gouvernementele organisaties kunnen van publieke autoriteiten actie eisen en bij de rechter klagen, indien zij besluiten onwettig achten. De ontwerp-richtlijn hanteert geen zogenoemde `strikte' aansprakelijkheid. Dat betekent dat schade die niet kon worden voorzien op basis van de best beschikbare wetenschappelijke kennis, niet door het voorstel wordt gedekt. Dit geldt bijvoorbeeld voor wettelijk toegelaten gmo's, indien de gebruiker zich aan eisen voor zorgvuldige toepassing heeft gehouden. Door deze clausule moet technologische innovatie worden gewaarborgd.

Milieu-organisatie Greenpeace had gisteren kritiek op dit aspect. Zij acht een striktere toepassing van aansprakelijkheid nodig. De Commissie schat dat jaarlijks zo'n 1,5 miljard euro (3,3 miljard gulden) aan milieuschade moet worden hersteld. Volgens haar kunnen bedrijven zich verzekeren of fondsen vormen.