KPN stopt met aankopen van nieuwe kunst

KPN heeft haar aankoopbudget voor kunstwerken voor onbepaalde tijd bevroren. Het verlieslijdende telecombedrijf zal de afdeling Kunst en Vormgeving, verantwoordelijk voor de kunstcollectie, opheffen.

Van de tien medewerkers van de afdeling moeten er acht vertrekken, onder wie het hoofd, Marie-Hélène Cornips. Twee medewerkers worden overgeplaatst naar de afdeling Communicatie, waar zij als conservator zorg zullen dragen voor het beheer van de huidige kunstcollectie. De KPN-collectie, een van de oudste en grootste bedrijfscollecties van ons land, zal niet worden verkocht.

Volgens Marie-Hélène Cornips, sinds 1995 verantwoordelijk voor het aankoopbeleid van KPN, is het een ingrijpend besluit. ,,Er wordt een punt gezet achter een traditie van ruim tachtig jaar. Dat is dramatisch. Maar het is ook een onontkoombare beslissing. Je kunt als bedrijf niet 3000 mensen gedwongen ontslaan en dan nog vrolijk kunst blijven kopen.'' Cornips zegt zich verzet te hebben tegen verkoop van de collectie, en is opgelucht dat deze behouden blijft.

De Nederlandse PTT heeft vanaf het begin van de twintigste eeuw kunstenaars en vormgevers betrokken bij het ontwerpen van onder andere postzegels en brievenbussen. Als een van de eerste bedrijven in Nederland richtte de PTT in 1945 een Dienst voor Esthetische Vormgeving (DEV) op, die zich vooral bezighield met toegepaste kunst en opdrachten in het kader van de percentageregeling. Na de verzelfstandiging van KPN in 1989 kreeg de DEV de naam Concernstaf Kunst en Vormgeving en werd de nadruk gelegd op het aankopen van zelfstandige kunstwerken.

De KPN-collectie omvat ongeveer 6000 werken van voornamelijk Nederlandse hedendaagse kunstenaars, onder wie Peter Struycken, Jan Dibbets en Marlene Dumas, die zijn verspreid over de honderden KPN-kantoren. Sinds 1995 vormt fotografie het speerpunt van de collectie en wordt er ook werk van buitenlandse kunstenaars verzameld. Met foto's van Rineke Dijkstra, Anton Corbijn, Richard Billingham, Andreas Gursky en Thomas Struth beschikt KPN over een museale fotocollectie.

Volgens Cornips heeft de KPN-collectie een belangrijke maatschappelijke functie. ,,De kunst was er in eerste plaats voor de medewerkers. Anders dan bij andere bedrijven werd onze collectie niet vanuit representatief of commercieel oogpunt aangelegd. Je zou kunnen zeggen dat de PTT tot 1989 als staatsbedrijf een mecenaatsfunctie had en zich verantwoordelijk voelde voor de Nederlandse kunst en cultuur. De combinatie van kunst en vormgeving binnen een bedrijfscollectie is ook uniek.'' Over de hoogte van het budget dat KPN jaarlijks beschikbaar stelde, wil Cornips geen uitspraak doen.