Stank splijt coalitie in senaat

De VVD dreigt samen met CDA, ChristenUnie en SGP in de Eerste Kamer vier wetsvoorstellen tegen te houden die de intensieve veehouderij moeten weghalen bij natuurgebieden en de stankoverlast die kippen en varkens in dichtbevolkte gebieden veroorzaken moeten beperken. De liberalen komen daardoor in botsing met de ministers Pronk (Milieu, PvdA) en Brinkhorst (Landbouw, D66).

Om de voorstellen te redden bood Pronk aan de stankregels in woongebieden iets te versoepelen en eventueel uit te stellen tot hij met een nieuwe landelijke stankwet komt. Daarnaast opperde hij toch veehouders te tolereren bij een klein aantal minder kwetsbare natuurgebieden, zoals sommige bossen. In ruil daarvoor zou de Eerste Kamer dan nu moeten instemmen met de ruimtelijke scheiding tussen natuurgebieden en de zogenaamde `landbouwontwikkelingsgebieden', waar veehouderijen onder relatief soepele milieuvoorwaarden de ruimte krijgen.

CDA en VVD wilden daarmee gisteravond niet instemmen. Zij willen eerst politiek beraad binnen hun partij en wachten ook op de reacties van de provincies, die straks precieze gebieden moeten aanwijzen. De VVD en de christelijken vinden dat de wetsvoorstellen die nu voorliggen te weinig economisch perspectief bieden aan varkenshouderijen en pluimveehouderijen. Als de wetten worden aangenomen, moeten honderden boeren, vooral in Brabant en Limburg, verhuizen uit zones van 250 meter rond kwetsbare natuurgebieden. Pronk hield de senatoren voor dat het kabinet op dit punt al veel concessies heeft gedaan aan de Tweede Kamer. In zijn aanvankelijke plannen ging het kabinet uit van varkensvrije zones van 500 meter, waardoor volgens Pronk 43.000 bedrijven zouden worden getroffen. Omdat de Tweede Kamer de zone al kleiner heeft gemaakt, en melkveehouderijen nu wél mogen blijven, is dat aantal teruggelopen tot 7.000 bedrijven. ,,Er is op een gegeven moment een grens als u evenwicht wil tussen [economische] dynamiek en natuurbehoud'', aldus Pronk.

Volgens Pronk en Brinkhorst is vooral met de ruimtelijke regels haast geboden, omdat boeren nu in onzekerheid verkeren of zij hun bedrijf kunnen uitbreiden of moeten verplaatsen. Nu gelden nog oude milieuregels, die voorzien in zulke strenge normen voor de uitstoot van milieuvervuilende ammoniak dat bedrijfsuitbreiding nu in de praktijk in álle gebieden onmogelijk is.