Hiphop-cd leidt tot conflict met prof op Harvard

Een zwarte hoogleraar die cd's maakt voelt zich beledigd door een terechtwijzing. Harvard betuigt spijt.

Mag de president van een Amerikaanse topuniversiteit een bekende zwarte hoogleraar vragen na een hiphop-cd weer eens een serieus academisch werk te produceren? Het antwoord is: nee, eigenlijk niet. Anders riskeert hij het vertrek van zijn afdeling Afro American Studies en openbare terechtwijzingen over vermeend racisme.

Harvard zocht en vond vorig jaar een president van nationale statuur. Het werd Larry Summers, econoom en minister van Financiën onder president Clinton. Sindsdien is de beroemde universiteit in Boston doorlopend in het nieuws. Eerst was er beroering over cijferinflatie verdacht veel hoge cijfers, vooral bij studenten uit minderheidsgroepen. En toen was er de affaire-Cornel West.

Deze ster aan het Afrikaans-Amerikaanse intellectuele firmament kwam geschokt uit een kennismakingsgesprek met de nieuwe president. Niet alleen had Summers zijn boeken niet gelezen, hij had ook van Wests cd Sketches of my Culture geen woord gehoord maar hij verwees wel naar een `rap cd', terwijl het volgens de geleerde artiest een vorm van hiphop was, danceable education in zijn eigen woorden.

Summers sprak Cornel West aan op de integriteit van zijn wetenschappelijk werk en zijn uitstapjes naar het zalencircuit. West, die zijn oratorische talenten heeft gescherpt in de zwarte doopsgezinde kerk van zijn grootvader, is op Harvard een van de veertien `universiteitshoogleraren', de elite onder de ruim 2.000 professoren.

Hij is ook een prominent verdediger van de presidentiële ambities van de zwarte democraat Al Sharptons voor 2004 en auteur van een reeks religieus-filosofisch-politieke boeken, waaronder de essaybundels Keeping the Faith en Race Matters.

Voor wie het nog niet in een krant had gelezen, sprak West over zijn schokkende ontmoeting met Summers ook nog eens in een lang interview op de landelijke publieke radio. Hij legde aan zijn gastheer, `brother' Tavis Smiley, uit dat hij in zijn 26 jaren in het onderwijs (die hem via Union College, Yale en Princeton naar Harvard voerden) ,,nog nooit op deze manier [was] aangevallen en beledigd.''

Cornel West zei serieus te overwegen een eerder aanbod te aanvaarden om naar Princeton terug te keren. Uit protest zouden prominente collega's meegaan, zoals het hoofd van het Afrikaans-Amerikaanse W.E.B. DuBois-instituut van Harvard, Henry Louis Gates jr. en prof. Kwame Anthony Appiah, mederedacteur van het Afro-Amerikaanse Studies-blad Transition.

Jesse Jackson, de zwarte dominee die enige malen kandidaat was voor het presidentschap van de VS, en zijn vroegere adept nu concurrent Al Sharpton sprongen onmiddellijk in het vacuüm. Jackson snelde naar Harvard Plaza en eiste een onderhoud met Summers. [Vervolg CORNEL WEST: pagina 5]

CORNEL WEST

Harvard zwicht voor zwarte druk

[Vervolg van pagina 1] Het onderhoud met Summers werd geweigerd. Sharpton dreigde met een kort geding.Nationale druk van deze zelfbenoemde leiders van zwart Amerika was nauwelijks nodig om Summers tot een snelle terugtocht te brengen. Hij heeft zijn spijt betuigd. En des-geëist bevestigd dat hij een voorstander is van affirmative action, het positief discriminerende beleid dat leden van minderheidsgroepen voorrang geeft, zowel bij stafbenoemingen als bij toelating van studenten.

De beoefenaars van Latino-studies aan Harvard verlangden toen ook een eigen instituut. Na enig stilzwijgen heeft Summers ook die afdeling gemeld dat hun wens wordt overwogen. Sindsdien is het betrekkelijk stil. Veel media hebben bericht over de ruzie, die officieel is bijgelegd. Men constateert grinnikend dat de altijd wat arrogant gevonden oud-minister zijn lesje heeft geleerd. Maar de honderden columnisten die Amerika van meningen voorzien houden zich opvallend koest. Ras is ook in een samenleving als de Amerikaanse een hachelijk onderwerp.

Een uitzondering vormt Shelby Steele, een lang niet zo beroemde zwarte wetenschapper, die verbonden is aan de conservatieve denktank van Stanford University, de Hoover Institution. Hij is auteur van A Dream deferred: The Second Betrayal of Black Freedom in America (1998). In The Wall Street Journal betreurde hij het dat Harvard-president Summers en de zwijgende academische staf op Harvard de kans hadden laten lopen blijvend op te komen voor kwaliteit.

,,Door een bekende zwarte professor op zijn nummer te zetten had Summers duidelijk gemaakt dat blank schuldgevoel geen leidend bestuurlijk beginsel is'', schreef Steele. ,,Helaas had hij het nare feit over het hoofd gezien dat instellingen hun geloofwaardigheid verliezen tenzij zij hun benadering van rassenkwesties laten bepalen door blank schuldgevoel. Hij was ook vergeten dat blank schuldgevoel zwarte macht betekent...''

Het kwam Steele op zware kritiek van Wests medestanders te staan, terwijl anderen hem prezen voor zijn moed een taboe te doorbreken. De bekende commentatoren keken opnieuw de andere kant op. West is dubbel immuun voor kritiek omdat hij worstelt met prostaatkanker en in verband daarmee verlof heeft gevraagd.

Harvard-president Summers heeft zich in het openbaar niet meer laten horen. De Republikeinen, die graag wat meer zwarte stemmen bij de verkiezingen van dit najaar en de presidentsverkiezingen van 2004 zouden verzamelen, zwijgen vergenoegd wat is mooier dan een vooraanstaande Clinton-man in aanvaring met zwart Amerika?

Intussen hebben weinigen de ideeën van Cornel West zo grondig tegen het licht gehouden als Leon Wieseltier, de redacteur van The New Republic, deed in 1995. Hij liet weinig heel van de status van West als public intellectual. Wieseltier noemde zijn geschriften ,,lawaaiïg, langdradig, glibberig, sectarisch, humorloos, pedant en zelfgenoegzaam'', zijn oordeel over de ideeën van West: ,,excentriek''.

Die indruk wekte West ook toen hij begin vorig jaar in zijn traditionele driedelige grijs pak verscheen op een grote landdag voor Afrikaanse Amerikanen. Nadat hij op het podium grote cirkels met zijn armen had getrokken, onthulde hij voor de Groene kandidaat Ralph Nader te hebben gestemd. ,,Pieker niet langer over Bush of Gore, het gaat om de bevrijding van de zwarte mens.''

Als de dag één ding duidelijk maakte was het dat 'de zwarte strijd' een abstract begrip wordt. De Black Panthers beleefden hun hoogtepunt niet voor niets in de vroege jaren '70. West steunt hen nog steeds. Daarom vecht hij nu voor de schadevergoeding van wit Amerika aan alle zwarten. Het front verplaatst zich, maar West is van de partij. Daar zijn Summers en Harvard intussen van doordrongen.

De CD van West is te horen op www.cornelwest.com

Het artikel van Steele en de reacties daarop in een conservatief webblad: http://www.frontpagemag.com/ guestcolumnists2002/steele01-09-02.htm

Een bespreking van het werk van West door Leon Wieseltier in The New Republic: http://magazines.enews.com/ magazines/tnr/archive/1995/03/030695.6.html