Proeven `genetische gewassen' gestaakt

Het zaadveredelingsbedrijf Advanta Seeds B.V. uit Rilland sluit definitief de deuren van het laboratorium voor proeven met genetisch gemanipuleerde gewassen. Omdat Advanta verreweg de grootste was op dit gebied, komt er daarmee nagenoeg een einde aan dit type onderzoek in Nederland.

Volgens woordvoerder Cees Noome van Advanta is het een ,,economische beslissing''. Het bedrijf schat dat er de komende vijf à tien jaar niets aan genetisch gemodificeerde landbouwproducten te verdienen valt in Europa. ,,De consument heeft hier in het algemeen geen enkele interesse voor genetisch gemanipuleerde producten. Dat blijkt ook uit de conclusies van de commissie-Terlouw deze week. Dat betekent dat deze producten niet snel in de winkel zullen liggen en dus moeten wij ermee oppassen.''

Noome is ervan overtuigd dat genetisch gemanipuleerde producten over tien jaar in Europa zullen terugkeren, ,,maar dan in licentie bij Amerikaanse biotechnologiebedrijven, zoals Monsanto''. In de VS gaat de ontwikkeling van genetisch gemanipuleerde gewassen ongehinderd door en zijn boeren en masse overgestapt op de nieuwe varianten.

Advanta gaat overigens in de VS door met de ontwikkeling van een genetisch gemanipuleerde maïs. In Europa mag deze maïs ook verhandeld worden, maar Advanta heeft er hier volgens Noome ,,nog geen korrel van verkocht''. De zuivelindustrie en winkelketens weren biotechnologie uit voedingsmiddelen uit angst voor een negatieve reactie van de consument.

Advanta stak de afgelopen vijftien jaar bijna tien miljoen euro (ruim 22 miljoen gulden) in het veredelingsonderzoek met behulp van genetische manipulatie.

[Vervolg BIOTECHNOLOGIE: pagina 2]

`Beleid van Pronk was al nagel aan doodskist'

Vervolg van pagina 1

Voor vrijwel alle 25 werknemers die zich binnen het bedrijf bezighielden met de proeven met genetisch veranderde gewassen is intussen een plaats gevonden in de klassieke zaadveredeling, die goed is voor 90 procent van de omzet van Advanta.

Volgens Noome was het strenge Nederlandse beleid ten aanzien van veldproeven met genetisch gemanipuleerde gewassen, dat minister Pronk (Volksgezondheid, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer) enkele jaren geleden invoerde, al ,,de nagel aan de doodskist'' van het onderzoek. ,,Doordat Pronk antibiotica-resistentie in de gewassen met terugwerkende kracht verbood, kon drie jaar onderzoek de prullenbak in'', aldus Noome.

Een woordvoerder van het ministerie van VROM zegt in een reactie dat het onderzoek naar genetisch gemanipuleerde planten in Nederland hiermee niet ten dode opgeschreven is. ,,Kijk bijvoorbeeld naar het aardappelconcern Avebe in Veendam. Dat bedrijf presenteerde vorige maand nog een nieuwe, genetisch gemanipuleerde aardappel, die aan de strenge eisen voldoet.''

Avebe verwacht, in tegenstelling tot Advanta, dat genetisch gemodificeerde landbouwproducten een commercieel succes kunnen worden, al is het ,,maatschappelijk klimaat'', volgens Avebe-woordvoerder Harry Jasken, ,,niet erg gunstig''.

Volgens Rob Janssen, directeur van de brancheorganisatie NIABA van de Nederlandse biotechnologie-industrie, nemen steeds meer biotechnologiebedrijven de wijk naar het buitenland, als gevolg van de ,,halfslachtige houding'' van de Nederlandse overheid. ,,Als we niet oppassen verliezen we niet alleen de werkgelegenheid en de kennis over biotechnologie, maar kunnen we straks ook niet meer beoordelen of buitenlandse biotechnologieproducten veilig zijn, omdat wij die expertise kwijt zijn'', waarschuwt hij.