Kabinet eist scherpe controle vooraf van cocaïnesmokkelaars

Het kabinet verlangt van de Nederlandse Antillen ,,verscherpte grenscontrole'' om de toestroom van bolletjesslikkende cocaïnesmokkelaars te stoppen. Het kabinet zal de Antillen in dit opzicht met raad en daad terzijde staan om tot een betere controle, vooral op het vliegveld van Curaçao, te komen. Dat heeft premier Kok gisteren verklaard na afloop van de ministerraad.

Kok kondigde een ,,plan van aanpak'' aan ten aanzien van de in de afgelopen weken in de openbaarheid gekomen praktijk om op de luchthaven Schiphol een deel van de betrapte drugssmokkelaars, die met name op de KLM-vluchten uit de Antillen naar Nederland talrijk zijn, na confiscatie van de drugs heen te zenden, onder andere door een tekort aan cellen voor voorlopige hechtenis. Volgens Kok zal het aantal cellen ten behoeve van Schiphol worden uitgebreid, maar is de toestroom zó groot dat het ,,niet voldoende'' is om alleen meer cellen te bouwen. ,,De instroom moet aan de voorkant worden gestopt'', aldus de premier. Kok nam met zijn opmerkingen een voorschot op een volgende week door minister Korthals (Justitie) te presenteren plan van aanpak, waarvan het tegengaan van het inreizen van bolletjesslikkers in Nederland deel uitmaakt. In dat plan zal worden ingegaan op de juridische mogelijkheden om al op de Antillen verdachte drugssmokkelaars uit Nederlandse vliegtuigen te weren, naast de afspraken over scherpere controles op de vliegvelden door de Antilliaanse overheid zelf. Ook moeten in EU-verband afspraken gemaakt worden om de instroom van drugskoeriers uit de Antillen en andere Zuid-Amerikaanse landen tegen te gaan. Verder voorziet het plan mogelijk in een personele uitbreiding van het parket Haarlem, waaronder Schiphol ressorteert. Het plan, aldus Kok, zal door een team van ministers onder zijn leiding worden gemaakt. Behalve Korthals zullen daarbij onder anderen de ministers De Vries (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties), Zalm (Financiën) en Netelenbos (Verkeer) betrokken worden.

[Vervolg DRUGSKOERIERS: pagina 2]

Kok sluit 'onorthodoxe maatregelen' niet uit

Vervolg van pagina 1

In ruil voor de medewerking van de Antillen is het kabinet bereid geld, technische hulp en menskracht ter beschikking te stellen. ,,We kunnen dit niet alleen aan de Antillen overlaten,'' aldus Kok. Hij sloot ,,onorthodoxe maatregelen'' als de inzet van het leger, waar D66 en CDA om hebben gevraagd, of het plaatsen van twee mensen op een cel ,,niet uit''. Maar deze maatregelen zijn ,,een ultimum remedium'' en ,,niet voor de hand liggend'', aldus Kok.

Afgelopen donderdag liet premier Pourier van de Nederlandse Antillen weten dat hij bereid was om op de vliegvelden daar geavanceerde controleapparatuur te plaatsen onder voorwaarde dat Nederland bereid was mee te betalen aan de daarvoor benodigde investeringen. Kok zinspeelde gisteren ook op mogelijke corruptie onder Antilliaanse douane-ambtenaren.

Kok ontweek vragen over het mogelijke dralen van minister Korthals (Justitie) bij het nemen van maatregelen nadat afgelopen najaar was gebleken dat het op Schiphol uit de hand liep en justitie douanepersoneel maande om minder actief op drugskoeriers te jagen. Het is in eerste instantie aan de Kamer om zich daarover een oordeel te vormen, aldus de premier. Die doet dat volgende week in een spoeddebat.

Staatssecretaris Bos (Financiën) heeft het ministerie van Justitie al eind november op de hoogte gesteld van toenemende onvrede onder het douanepersoneel over het door justitie in Haarlem gepropageerde gedoogbeleid. Ook heeft hij toen informatie verstrekt over de onmacht van justitie om opgepakte smokkelaars als gevolg van personeelsgebrek en cellentekorten daadwerkelijk te vervolgen.

Korthals verstrekte half december tijdens een spoeddebat in de Tweede Kamer over de gevolgen van het cellentekort geen informatie over de crisissituatie op Schiphol. Ook een brief van de Haarlemse hoofdofficier van justitie waarin hij voorstelde om drugssmokkelaars met minder dan een kilo met een dagvaarding naar huis te sturen, bleef toen onbesproken.

Kok noemde het ,,belangrijker'' de smokkel ,,nu sterk krachtig aan te pakken'' dan de vraag ,,of wellicht een ambtenaar op Justitie iets tijdiger aan de bel had kunnen trekken''. Het is echter van groot belang de gerezen problemen onverwijld aan te pakken, vond de premier, omdat de praktijk onaanvaardbaar is en tegen het rechtsgevoel van de burger indruist.

De druk op Schiphol vanuit Curaçao door kleine drugskoeriers die veelal opereren voor criminele organisaties, nam vorig jaar buitensporige vormen aan. In opsporingskringen wordt het aantal geschat op 20.000 à 25.000. Slechts een klein deel daarvan loopt tegen de lamp. Vorig jaar wist het Schipholteam van douane en justitie er 1.200 op te pakken. Opvallende is ook de verschuiving van het vrachtvervoer naar de bolletjesslikkers en andere drugstoeristen. Werden in 2000 nog vijf grote partijen met de scanner ontdekt, vorig jaar werd slechts twee keer op deze wijze drugs onderschept.