Europa stelt ultimatum aan Zimbabwe

De Europese Unie heeft Zimbabwe een ultimatum gesteld over de toelating van internationale waarnemers en de internationale pers bij de presidentsverkiezingen op 9 en 10 maart.

Een EU-delegatie was gisteravond ,,ontevreden'' over besprekingen hierover met Zimbabwaanse ministers in Brussel.

De Zimbabwaanse regering moet volgens de EU binnen een week in een brief duidelijk maken welke acties zij wil ondernemen om aan de Europese zorgen tegemoet te komen. Voor Zimbabwe dreigt bevriezing van de ontwikkelingshulp en diplomatieke relaties.

De Zimbabwaanse minister van Buitenlandse Zaken, Stanislaus Mudenge, zei na afloop dat het overleg in Brussel ,,bijna waardeloos'' was, omdat de EU eenzijdig eisen stelde. Volgens hem had het een dialoog van ,,partners'' moeten zijn. Mudenge gaf aan dat Zimbabwe wel internationale waarnemers wil uitnodigen, maar daarover ,,binnen de eigen soevereiniteit'' een besluit zal nemen. Hij hekelde op zeer felle toon de ,,inmenging in de binnenlandse aangelegenheden'' door ex-kolonisator Groot-Brittannië, dat volgens hem financiële steun geeft aan de oppositiepartij MDC van presidentskandidaat Morgan Tsvangirai. De Zimbabwaanse minister hekelde ook radio-uitzendingen van de Nederlandse Wereldomroep en de BBC, waarin volgens hem partij wordt gekozen voor de oppositie tegen president Robert Mugabe.

De ambassadeur van EU-voorzitter Spanje, Javier Conde, zei tijdens het gesprek dat alle EU-landen de schending van mensenrechten in Zimbabwe veroordelen. Hij onderstreepte dat het tolereren van politiek geweld door de regering moet stoppen, de onafhankelijkheid van de rechtspraak en de persvrijheid moeten worden hersteld en dat een eind moet komen aan de illegale bezetting van boerderijen van blanken. In een EU-verklaring wordt ,,diepe bezorgdheid'' over de mensenrechten situatie in Zimbabwe uitgesproken.

Het overleg in Brussel, dat de hele dag duurde, vond plaats in het kader van artikel 96 van het samenwerkingsverdrag van de EU met de 77 ACP-landen - ontwikkelingslanden in Afrika, het Caribisch gebied en de Pacific. Dit artikel uit het hernieuwde ACP-verdrag van Cotonou voorziet in 'consultaties' en `passende maatregelen' als mensenrechten in het geding zijn. Ook enkele ministers uit ACP-landen waren aanwezig. De EU heeft de afgelopen twee jaar de jaarlijkse hulp aan Zimbabwe al teruggebracht van 30 miljoen naar 5 miljoen euro wegens verslechtering van mensenrechtensituatie.