Wendy's wees na dood Thomas

Wendy's blijft hamburgers verkopen, maar zij is wees sinds haar schepper, David Thomas, deze week overleed. De man die nooit wist wie zijn ouders waren en zijn adoptiemoeder verloor toen hij vijf was, bouwde een keten van zesduizend snelrestaurants op waar Amerika op zijn gewoonst is.

Thomas' adoptievader verloor nog twee echtgenotes en reisde veel rond met de kleine David, op zoek naar werk. De twee woonden in goedkope motels en woonwagens. 's Avonds aten zij in diners en andere typisch Amerikaanse eetplaatsen. Omdat zijn vader een man van weinig woorden was, had David tijd te kijken naar gelukkige families die genoten van een gezamenlijke maaltijd.

Acht jaar oud bedacht hij drie dingen: zo'n familie wilde hij ook, zo'n leven moesten andere kinderen zonder ouders ook krijgen, en hij zou een restaurant beginnen als hij groot was. Die doelstellingen maakte hij ruimschoots waar vóór hij op 69-jarige leeftijd overleed. Thomas deed veel voor gezinloze kinderen, vooral de gehandicapte die nog moeilijker een onderdak vinden.

Zelf maakte hij de middelbare school niet af en bezorgde hij al jong boodschappen voor een kruidenier en verkocht hij softdrinks bij een alleswinkel tot men ontdekte dat hij nog geen zestien was. Als jongeman ontmoette hij zijn grote voorbeeld, Colonel Sanders, de grondlegger van de Kentucky Fried Chicken-keten.

Nadat hij vier van die KFC-restaurants in zijn woonplaats Columbus, Ohio, nieuw leven had ingeblazen en ze voor 1.5 miljoen dollar had terugverkocht aan het moederbedrijf opende Thomas in 1969 zijn eerste eigen hamburgerrestaurant, vernoemd naar een van zijn vijf kinderen.

David Thomas hield er niet van dat het product van zijn eethuizen hij had er duizend binnen tien jaar – werd aangeduid als fast food. Hij sprak liever over fast service restaurants. Hamburgers waren zijn uitvinding niet. McDonald's en Burger King gingen hem voor, zoals zij nu met marktaandelen van 43 en 19 procent nog steeds groter zijn dan Wendy's met haar 13 procent. Daarmee was Wendy's nog steeds goed voor een omzet van 7,7 miljard dollar in 2000.

De formule was en bleef simpel. De broodjes moesten vers worden belegd. Gemalen vlees dat overbleef ging in de chili, maar niet in de hamburgers van de volgende dag. Iedere hamburger moest een creatie zijn. En vierkant, want ,,we don't cut corners'', was een van Thomas' gevleugelde woorden waarmee hij landelijk een vertrouwde figuur werd. Amerika kent de gemoedelijke man in zijn witte hemdsmouwen uit meer dan achthonderd televisie-advertenties waarin hij optrad als de eerlijke, eenvoudige gastheer die je geen rommel voorzet.

Langs drukke stads- en buitenwegen vallen de Wendy's-restaurants op door hun oubollige rood-witte logo. Toen we laatst op een avond er een bezochten in Florida – de reis was te lang geweest om kieskeurig te zijn – werd iedere honger bijna weggenomen door de neon-lusteloosheid waarmee het personeel enige plastic dozen vulde met voer. De salad bar, waar Wendy's destijds andere snelrestaurants mee overtroefde, ontbrak. Het was duidelijk dat deze Wendy's al een beetje begon te verwezen.