Vogels vallen letterlijk uit de lucht in Australië

Dankzij de regen van begin deze week heben de brandweerlieden enige greep gekregen op de bosbranden in Australië. Maar de schade aan de natuur is groot.

Koala's rollen zich op boven in een boom. Reptielen verstoppen zich onder de grond. Kangoeroes gebruiken hun snelheid om op de vlucht te slaan. Geholpen heeft het meestal niet bij de bosbranden in Australië: het vuur was te hevig, duurde te lang, en greep te snel om zich heen.

De branden die het land al twee weken teisteren, hebben een enorme tol geëist onder planten en dieren.

Vooral het rondom Sidney gelegen Royal National Park is zwaar beschadigd. Het is het oudste nationale park van Australië en na Yellowstone in de Verenigde Staten, het oudste ter wereld. Driekwart van het gebied is door het vuur aangetast. De natuur had zich nauwelijks hersteld van een bosbrand die het park in 1994 totaal verwoestte. Volgens biologen zal het zeker tien jaar duren voordat het park de nieuwe klap te boven is.

Het Royal National Park zal echter nooit meer worden zoals het was. Want door de huidige branden heeft de natuur onherstelbare schade opgelopen. De evolutie is volgens Andrew Horton, ecologisch restauratie-expert van het park, ingrijpend verstoord. Sommige soorten planten zullen terugkeren, andere helemaal niet.

Experts van de dienst bosbeheer in deelstaat New South Wales vertelden de Britse BBC dat een gecontroleerde bosbrand, bij wijze van alternatieve snoeimethode, gunstig kan uitwerken op bos. Volgens hen zorgt brand voor een snelle vertering van oude planten, wat een voedingsbodem oplevert voor nieuw gewas.

Critici bestrijden dit, omdat gecontroleerde branden alleen de groei van makkelijk ontvlambare bomen en planten zou stimuleren en daardoor het brandgevaar juist zou verhogen.

Tijdens de huidige bosbranden zijn onder de bevolking en de reddingswerkers geen doden gevallen. Wel zijn naar schatting tienduizenden dieren, waaronder kangoeroes, koala's en vele vogels omgekomen als gevolg van het vuur dat inmiddels meer dan 37.000 hectare bos en landbouwgrond heeft verwoest.

Veel dieren die de weg opvluchtten zijn door het verkeer gedood, aldus Carol MacDougall van Wildlife Information and Rescue Service (WIRES). ,,De dieren verkeren in een shock, ze hebben rook ingeademd, brandwonden opgelopen en hun ogen zijn vaak beschadigd.'' Volgens MacDougall vallen de vogels in de Blue Mountains, ten westen van Sidney, letterlijk uit de lucht.

Sommige dieren, zoals de koala, zijn te traag om het park te ontvluchten. Hun favoriete voedsel zijn eucaliptusbladeren, die door hun hoge oliegehalte snel branden. ,,De koala vlucht hoog in de boom, alwaar hij zich oprolt om zich te beschermen'', legde John Callaghan, ecoloog bij de Australische Koalastichting, uit aan persbureau AP. ,,Zelfs al zouden de dieren het overleven dan hebben ze ernstige brandwonden en zware ademhalingsproblemen opgelopen.''

Medewerkers van WIRES hebben geprobeerd zo veel mogelijk dieren uit huizen en boerenbedrijven te redden. Maar voor veel vee kwam de hulp te laat. Het werkelijke sterftecijfer onder het vee is nog onbekend. WIRES verwacht dat het aantal dierlijke slachtoffers de komende weken nog flink zal oplopen. Veel reptielen kruipen onder de grond en we weten niet of ze de brand zullen overleven, aldus MacDougall.

De branden zijn volgens de autoriteiten vooral het werk van brandstichters. De materiële schade wordt geschat op ongeveer 65 miljoen euro. Ruim honderd huizen zijn vernield.

Ondanks de schade die de huidige bosbranden in Australië aanrichten heeft de regering het quotum voor de jacht op kangoeroes verhoogd tot zeven miljoen dieren. Vorig jaar bedroeg dit vijfeneenhalf miljoen. De reden voor deze verruiming van de jacht is dat het grote aantal kangoeroes boeren veel overlast bezorgt.

foto's bosbranden www.nrc.nl