Islamitische terreur loert als de pest

Met de vermindering van het aantal moorden in Algerije is ook de internationale belangstelling weggeëbd. Er houden geen dwergen met draagbare guillotines meer huis, en wat er nog aan moorden wordt gepleegd door moslim-extremisten aan de ene kant en veiligheidsdiensten aan de andere haalt elders misschien nog net de kolom korte berichten. Islamitische terreur tegen westerse doelen trekt nu de aandacht, die tegen Algerijnse burgers is oud nieuws. Ook al komen de daders uit dezelfde hoek.

Toch vielen er vorig jaar nog steeds duizenden doden, in meerderheid burgers, in de bloedige machtsstrijd tussen de extremisten van de Gewapende Islamitische Groep en ermee verwante killers en het Algerijnse regime. Kunt u het u voorstellen hoe het is met deze dreiging te moeten leven?

In de documentaire Oran, de tweede pest maakt regisseur Kees de Groot van Embden een geslaagde vergelijking met de roman De Pest van Albert Camus. Net als de pest kan de terreur iedereen treffen – de hinderlaag wordt onderdeel van het dagelijks leven, de dood wordt gewoon. De buurman is niet te vertrouwen; hij kan je ongemerkt de pest bezorgen of je aan de terroristen verraden.

De Groot van Embden portretteert drie Algerijnen uit Oran – de schrijver/journalist Brahim Hadj Slimane, de raïzanger Cheb el Hindi en de `patriot', gewapende burgerwacht, Sid'Ahmed Sahla – die allen op hun manier besloten de pest te trotseren. Slimane schreef een bundel van 29 gedichten ter nagedachtenis van de 29 doden bij een hinderlaag op de weg die hij juist naar zijn vakantiebestemming had willen volgen. Cheb el Hindi bleef zingen, hoewel de extremisten juist alle muziek wilden laten verstommen, en Sahla nam daadwerkelijk de wapens op om terrein terug te veroveren op de terreur.

De terreur is nu, net als indertijd de pestepidemie, over haar hoogtepunt heen. Maar niemand weet zeker of de terroristen niet weer uit hun schuilplaatsen naar buiten zullen komen. ,,De pestbacil verdwijnt nooit voorgoed. Hij wacht geduldig, en misschien komt er een dag, waarop ter lering van de mensheid de pest zijn ratten wekt om ze te laten sterven in een gelukkige stad.''

Dokwerk: Oran, de tweede pest, VPRO, Ned.3, 20.50-22.00u.