André Vreugdenhil treedt op EK uit de anonimiteit

Verrassend is het niet dat Jochem Uytdehaage na twee afstanden aan de leiding gaat bij de Europese kampioenschappen allroundschaatsen. Hij begon als favoriet aan de vierkamp in Erfurt en stevent zelfverzekerd af op zijn eerste grote internationale succes.

Als de schaatser uit de ploeg van Gerard Kemkers vandaag op de 1.500 en morgen op de 10.000 meter overeind blijft, kan hij met afstand de beste allrounder worden in Erfurt. Maar dat na de 500 en de 5.000 meter de tweede plaats wordt bezet door André Vreugdenhil uit Honselersdijk, daar had niemand op gerekend. Ook de 24-jarige schaatser uit de Wehkamp-ploeg van Bart Veldkamp niet. Het aantal topschaatsers uit België, waarvoor Vreugdenhil net als Veldkamp uitkomt, is plotseling verdubbeld.

De eerste dag van de EK begon veelbelovend voor Vreugdenhil, die niet meer op een podium had gestaan sinds 1997. Hij eindigde als derde op de 500 meter, achter de Noor Petter Andersen en de Duitser Christian Breuer. Vijf jaar geleden won Vreugdenhil een zilveren medaille bij de WK allround voor junioren. Hij moest toen alleen zijn meerdere erkennen in Jelmer Beulenkamp, de Amsterdammer die de eerste dag van de EK in Erfurt afsloot op de negende plaats.,,Mijn opzet was om bij de eerste twaalf te rijden, zodat ik dan ook aan de wereldkampioenschappen in Heerenveen mag meedoen'', sprak een enthousiaste Vreugdenhil gisteren. ,,Het moet nu wel heel raar lopen wil dat niet lukken.''

Na zijn hoogtepunt bij de junioren werd Vreugdenhil in het olympische seizoen 1997-1998 ingelijfd door de Sanex-ploeg van Rintje Ritsma. Maar onder de coaches Geert Kuiper en Wopke de Vegt kwam het talent van de schaatser uit het Westland niet uit de verf. Na twee seizoenen verdween hij geruisloos uit Ritsma's ploeg.

Hij begon voor zichzelf, in een door Northface gesponsorde ploeg. Maar al aan het begin van het seizoen liep hij een voetblessure op, bij de Utrecht City Bokaal. ,,Vijf weken lag ik eruit en dan is eigenlijk je hele seizoen voorbij.''

Twee jaar geleden zei Veldkamp gekscherend dat hij het maar eens met een Belgische licentie moest proberen. Die grap nam Vreugdenhil serieus. Bovendien was er plaats in de Wehkamp-ploeg en inmiddels is hij daar bezig aan zijn tweede seizoen. Bij zijn internationale debuut, tijdens de wereldbekerwedstrijden van februari 2001 in Heerenveen, scherpte hij zijn persoonlijke record op de vijf kilometer met dertien seconden aan, tot 6,43. Meer progressie zat er niet in, want tijdens een training in Hamar vlak voor de volgende wereldbekerwedstrijden kwam hij in het Vikingschip in botsing met Tonny de Jong, die volgens Vreugdenhil de baan overstak zonder te kijken. Een flink deel van een schaatsijzer kwam in zijn linkerenkel en opnieuw kwam aan het seizoen een vroegtijdig einde. ,,Ik was net op de goeie weg.'' In Erfurt toont Vreugdenhil aan dat hij de stijgende lijn weer te pakken heeft. ,,Ik heb in elk geval laten zien dat ik nog steeds goed kan schaatsen.''

Graag zou hij over een maand als Belg aan de Olympische Spelen in Salt Lake City deelnemen, maar in tegenstelling tot Veldkamp is Vreugdenhil nog niet genaturaliseerd. ,,De Belgische regering moet een beslissing nemen, maar ik ga ervan uit dat dat voorlopig niet gebeurt.'' Zijn zaak wordt door een advocate behartigd. ,,Ik heb het van me afgezet en maak me er verder niet druk om.''

Als hij zijn eerste EK morgen bij de eerste twaalf afsluit, dan rijdt Vreugdenhil de WK allround in Heerenveen, na de Olympische Spelen. Ook verschijnt hij aan de start bij de WK sprint in Hamar, over twee weken. Nooit eerder nam een schaatsbelg deel aan het mondiale sprinttoernooi.

Uytdehaage stelde vast dat hij ,,goed op koers'' ligt voor de Europese titel. Zijn ploeggenoot Carl Verheijen, die met een baanrecord van 6.37,54 de vijf kilometer won, en zijn coach Gerard Kemkers houden het niet voor mogelijk dat Uytdehaagde de Europese titel ontglipt. Zelf is hij iets voorzichtiger. ,,Als favoriet heb ik gedaan wat ik moest doen'', sprak hij gisteravond. Vooral op de 500 meter deed hij met zijn vierde plaats goede zaken. In een rechtstreekse confrontatie liet hij de regerend Europees kampioen Dmitry Sjepel achter zich. ,,Rossen met die handel, want alles wat je op hem pakt is meegenomen'', zei Uytdehaage tegen zichzelf toen hij in de laatste bocht op de kortste afstand nog een kleine achterstand op de Rus had. Op de 5.000 meter eindigde hij als tweede, achter Verheijen.

Ondanks zijn riante positie verschijnt Uytdehaage vandaag aan de start van de 1.500 meter met de hem zelf opgelegde leus: `wees scherp'. ,,Want het is dodelijk als ik zeg, dat ik wel even Europees kampioen zal worden. Ik heb die spanning nodig.''

Uytdehaage beschouwt de 1.500 meter van vandaag als een generale repetitie voor de skate-off, die volgende week vrijdag tijdens de wereldbekerwedstrijd in Heerenveen wordt gehouden. Daar strijdt Uytdehaage met Erben Wennemars en Martin Hersman om één startplaats voor de schaastsmijl bij de Olympische Spelen. Uytdehaage is al verzekerd van deelname op de 5.000 en 10.000 meter in Salt Lake City.

De Rus Vadim Sayutin, net als Vreugdenhil uit de ploeg van Veldkamp, werd overigens gediskwalificeerd na een foutieve wissel op de 5.000 meter.