Joegoslavië sluit vier grote banken

De regering in Belgrado gaat de vier grootste banken van het land sluiten in het kader van een grote hervorming van het noodlijdende banksysteem. De vier grote banken zijn niet meer te redden.

Als gevolg van de maatregel komen 8500 werknemers op straat te staan. ,,Ons doel is te breken met het systeem van politieke banken'', zei gisteren de Joegoslavische vice-premier Miroljub Labus. Hij verwees daarmee naar de monetaire praktijken die opgeld deden ten tijde van het bewind van de vroegere Joegoslavische president Slobodan Miloševic. Kenmerkend voor die periode was het misbruik, door het bewind, van de diensten van de banken bij het verspreiden van versgedrukt geld en een kapitaalvlucht zonder weerga. Alleen al tussen 1992 en 1994 werd door het bewind vier miljard dollar – de spaarcentjes van de Servische burger, die hem met een kunstmatig aangewakkerde hyperinflatie uit de zak waren geklopt – naar particuliere bankrekeningen van de vrienden van Miloševic gesluisd, met medewerking van de banken.

De vier grootste banken – Beogradska Banka, Jugobanka, Investbanka en Beobanka (waarvan Miloševic nog directeur is geweest) – verliezen 250 euro per maand per werknemer, zei Labus gisteren. De regering is niet langer bereid steeds weer in te grijpen om de solvabiliteit van de banken te bewaren. De vier banken hebben de afgelopen tien jaar een ongegarandeerde schuld van 1,75 miljard euro opgebouwd. Het afgelopen jaar hebben ze 25 miljoen euro van de spaartegoeden van burgers gebruikt om verliezen te dekken. Crediteuren zijn naar de rechter gestapt en hebben gelijk gekregen. ,,De uitspraken van de rechtbanken moeten worden uitgevoerd. De enige oplossing is het faillissement'', aldus Labus. Volgens hem zullen de rekeninghouders van het faillissement geen nadelige gevolgen ondervinden: ze zouden hun geld van de Joegoslavische Postbank terugkrijgen.

De Servische minister van Financiën, Bozidar Djalic, zei gisteren dat de maatregel om de vier banken te sluiten is afgesproken met de Nationale Bank van Joegoslavië, de regeringen van Joegoslavië en Servië, de Wereldbank, het IMF en de Europese Unie. Tot de maatregel werd uiteindelijk besloten toen bleek, dat de zeventien miljoen dollar, die de overheid in december over een periode van tien dagen in de vier banken had gestoken, niet hadden geresulteerd in een serieuze oplossing voor de problemen. ,,Dit [het faillissement] is het enige middel waarmee we kunnen verhinderen dat er op de Balkan een Argentinië ontstaat'', zo zei hij. Als de overheid de vier banken daadwerkelijk wil redden, kan dat volgens een studie Joegoslavië éénderde van zijn bbp kosten. ,,En dat zou ertoe leiden dat we de lonen en pensioenen niet meer of alleen met grote vertraging kunnen betalen'', aldus minister Djelic gisteren. Pogingen om buitenlandse investeerders ertoe te brengen een of meer van de vier banken over te nemen, zijn mislukt.