Interactieve spelletjes lokken publiek naar Nemo

Het technisch en natuurkundig speelhuis Nemo in Amsterdam trok vorig jaar 66 procent meer bezoekers dan in 2000. In 1998 was deze geavanceerde evenementenhal bijna failliet. Impressie van een succesformule.

Met een metalen raam scheppen kinderen uit een bak met sop enorme zeepbellen. Elders staan omstanders in een kring om een clowneske presentator. Op alle verdiepingen van het immense gebouw aan het Oosterdok bij het IJ krioelt het van de grote en kleine mensen.

Nemo wil blijkens haar uitgangspunten op internet `natuurwetenschappelijke verschijnselen op eenvoudige wijze toegankelijk maken voor het grote publiek'. Op hoogtijdagen zijn er tussen de 2500 en 3000 bezoekers per dag. Nu is het gewoon druk, zegt een woordvoerder van Nemo.

Nemo, het vroegere New Metropolis dat in 1998 nog met een bankroet werd bedreigd, maakte gisteren bekend dat in 2001 bijna 300.000 bezoekers de attractie voor wetenschap en technologie hebben bezocht. Dat betekent een stijging van 66 procent ten opzichte van het jaar 2000 toen er ruim 175.000 mensen kwamen. Volgens de woordvoerder is de uitbreiding van Nemo's aanbod van interactieve spelletjes debet aan de groei van het bezoekersaantal. Onder de noemer Waanzinnig Wonderlijke Wetenschap is onlangs een vijftiental nieuwe attracties in gebruik genomen. Zo werd onder meer The Global Mind toegevoegd, een interactieve wand over de parallellen tussen het menselijk brein en `the global brain' (internet). In de interactieve expositie Waterrijk ontdekt de bezoeker het belang van schoon drinkwater. Vlak voor de kerstvakantie is de nieuwe interactieve expositie Codenaam: DNA over de basis van het leven op aarde afgerond.

,,Wat moeten we hier doen?'', vraagt een jongen aan zijn vader. Ze staan in een nagebouwde bibliotheek. De vader weet het antwoord niet en beent weg. ,,Het is de DNA-detective'', zegt een moeder die ook in de `kamer' is, tegen haar kind. Ze pakt een doorzichtig dienblad en gaat op de muur sporen zoeken. In de boekenkast staan vele delen van diverse encyclopedieën. De boeken zijn in de lengte gehalveerd en in de kast vastgelijmd. ,,De nadruk ligt niet op lappen tekst en veel lezen'', zegt A. Kraaijeveld, van de Raad van Educatie van Nemo en voorzitter van FME-CWM, de vereniging die ruim 3000 ondernemingen in de metaal-, kunststof-, elektronica- en elektrotechnische industrie bundelt. ,,Maar op doen''. En gedaan wordt er.

Twee meiden staan bij de zogeheten `anti-zwaartekracht spiegel'. Bordjes op de grond geven in korte teksten aan wat de bedoeling is. De meiden giechelen. Een oudere man legt de werking van de spiegel uit. De meisjes staren hem niet begrijpend aan en schieten dan, nog harder giechelend, weg. ,,De bedoeling van Nemo'', aldus de woordvoerder van deze geavanceerde speeltuin, ,,is de bezoekers enthousiasme bijbrengen voor wetenschap en techniek''.

Volgens Kraaijeveld moet Nemo `techniek verankeren in de samenleving'. Dat is hard nodig, zegt hij, nu het hele basisonderwijs wordt `bemenst' door vrouwen. En die staan er volgens hem niet om bekend dat zij liefde voor wetenschap en techniek met verve weten uit te dragen. Daarvoor schakelt FME-CWM zogeheten `bedrijfstakadviseurs' in, vutters uit hiervoor vermelde industrieën, die basisscholen afgaan en kinderen meenemen naar Nemo. ,,Tot een jaar of twaalf, daarna beginnen de hormonen'', zo stelt Kraaijeveld de leeftijdsgrens voor het bevattingsvermogen van kinderen.

,,Ontdek de stemming van het wereldbrein'', luidt een tekst naast een kleurrijke muur van The Global Mind. ,,Bepaal zelf hoe de muur zich voelt door op twee stippen van dezelfde kleur te staan.'' Niemand die dat doet. Er wordt op de stippen gesprongen, er wordt overheen gewandeld en sommigen zien het springen op één stip als een zinvolle bezigheid. Hiermee geconfronteerd, zegt de Nemo woordvoerder: ,,Het gaat om spelenderwijs de wereld ontdekken. Je neemt er van mee waar je aan toe bent''.

Kinderen hollen van de ene attractie naar de andere. Hier wordt een draai aan gegeven, daar een knop ingedrukt en het volkje snelt weer naar de volgende opstelling. Twee meisjes proberen serieus een exhibit uit waarop `genetische combinaties' tussen een vader en een moeder kunnen worden uitgeprobeerd. Een peuter die nauwelijks bij de toetsen kan, begint willekeurige knoppen in te drukken. Het genetische programa van de meisjes valt in duigen, de vader van de peuter wacht beleefd tot zijn nazaat de knoppen voor gezien houdt en verder waggelt. De 38-jarige begeleider van Jorgen (4) uit Den Haag vindt het tegenvallen. Hij vraagt zich af of het Nemo lukt techniek interessanter te maken voor kinderen. De opstellingen zijn vaak moeilijk te doorgronden, vindt hij.

Het schermbeeld op een pc bij het bordje Actua is zeer besteed aan Tim (9) en Nasdat (8). De afbeeldingen zijn niet anders te omschrijven dan als een verzameling van `naakte wijven'. ,,Er zit een filter tegen porno op de pc's'', zegt de Nemo-woordvoerder. ,,Normaal gesproken houden onze presentatoren de schermen in de gaten.'' Maar de drukte maakt constante bekuizing van de computerschermen onmogelijk. Na vijf minuten zitten Tim en Nasdat nog steeds bij het scherm. ,,We kunnen het beeld niet wegklikken meneer'', zeggen ze vroom.

Of de mooie doelstellingen van Nemo ook worden gerealiseerd, is vooralsnog onbekend. Dit jaar zal voor het eerst een bezoekersonderzoek worden gehouden. Dan zal blijken hoe alle apparaten, opstellingen en exhibits overkomen op de jeugdige bezoeker, en of hij of zij hierdoor een peilbaar grotere interesse heeft gekregen in wetenschap en techniek.