Weinig succes voor dieven

Het leek een mooie kans voor criminelen, maar de grootste operatie op financieel gebied ooit is vrijwel rimpelloos verlopen. Overvallers kregen weinig kans, valsemunters kunnen nog de kop opsteken.

De invoering van de euro betekende dat er 180.000 extra geldtransporten over de Nederlandse wegen reden tussen kerst en 31 december. Daarnaast hebben banken en winkeliers veel meer geld in voorraad dan normaal. De transporten lopen nog de hele maand door, afhankelijk van de bestellingen van winkeliers en banken, maar de overvallers lijken zich grotendeels rustig te houden. De nieuwe dreiging komt uit de hoek van de valsemunters.

In verscheidene eurolanden werden er de afgelopen dagen overvallen gemeld die met de invoering van de nieuwe munt in verband zouden staan. In het noorden van Duitsland beroofde een dief een spaarbank van enkele tienduizenden euro's en vergat ook de 5.000 marken niet die er nog lagen. Ook in Spanje, Griekenland en Ierland werden dergelijke overvallen gemeld.

De Nederlandse politie heeft echter zo zijn twijfels of dit wel `euro-overvallen' zijn. ,,Een overval op een eurogeldtransport zien wij als gerelateerd aan de euro. Maar een overval op bijvoorbeeld een supermarkt is dat niet omdat deze normaal ook voorkomen'', zegt C. Den Bakker, woordvoerder van het Nederlands Politie Instituut (NPI).

Hij voegt eraan toe dat de politie de indruk heeft dat het aantal overvallen juist is afgenomen de laatste weken. ,,De dief kijkt hoe groot de kans is dat hij gepakt wordt. Wij hebben met 4.000 politiemensen extra toezicht gehouden de laatste weken, dat heeft kennelijk een positief effect gehad.'' De 4.000 agenten vormen ongeveer 10 procent van de totale politiemacht in Nederland.

De dieven bleven niet alleen weg, de politie heeft in een aantal gevallen aanhoudingen verricht en overvallen voorkomen, aldus Den Bakker. Verder zijn er tientallen rovers die hun straf nog niet hadden uitgezeten uit voorzorg vastgezet en zijn `verdachte personen' aangesproken. ,,Dan moet je denken aan een auto die al twee dagen voor een bank staat waar wij melding van krijgen. Dan gaan we even aan die persoon vragen wat die daar doet en vertellen dan dat we hem in de gaten houden'', vertelt Den Bakker. Of er zo overvallen zijn voorkomen is niet bekend, maar Den Bakker denkt van wel.

De politie, die na 14 januari de extra mankracht waarschijnlijk zal afbouwen, zal later deze maand proberen een overzicht te geven van overvallen en arrestaties in verband met de invoering van de euro.

Drie dagen na de invoering zijn er nog geen meldingen van valse eurobiljetten. ,,We hebben nog geen meldingen binnen, maar er zijn wel indicaties dat er iets gaat gebeuren'', zegt W. Bruggeman, plaatsvervangend directeur van Europol. Bruggeman kijkt richting Oost-Europa als de plek waar valse euro's vandaan zouden kunnen komen, en dan vooral naar Kosovo en Montenegro, de Balkanlanden die ook de euro invoeren. ,,We kijken naar gebieden waar we altijd naar kijken in het geval van valsemunterij.'' Maar ook landen als Rusland en de ,,bekende valsemuntersbendes'' worden in de gaten gehouden door zowel Europol als Interpol.

Alhoewel de euro moeilijker is na te maken dan de meeste andere valuta's, vreest Europol dat er in de begindagen gebruik kan worden gemaakt van de onwennigheid met de nieuwe munt. ,,In eerste instantie kan men van de naïviteit gebruik maken. In Japan bijvoorbeeld zijn ook euro's en de mensen daar zijn nog minder gewend aan de nieuwe munt dan de Europeanen.''

,,Als er echter in een later stadium valse euro's komen, moet het vervalsen veel professioneler gebeuren'', zegt Bruggeman. Ook de Europese Centrale Bank liet gisteren weten nog geen vervalsingen te hebben gezien of meldingen daarvan te hebben gekregen.