Zorreguieta wist toch van verdwijningen

Jorge Zorreguieta, de aanstaande schoonvader van kroonprins Willem-Alexander, erkent dat hij meer wist van de verdwijningen onder het militaire regime van generaal Videla dan hij in zijn officiële verklaring aan het Nederlandse volk heeft vastgelegd.

,,Ik ben toch niet op mijn achterhoofd gevallen. Als ik zou toegeven dat ik er wel van wist, zou ik mezelf als het ware medeplichtig verklaren'', zegt hij. Hij doet deze uitspraak in het boek `Zorreguieta. Een biografische schets' van Jan Thielen, dat morgen verschijnt. Thielen, correspondent van Netwerk en al 21 jaar wonend in Zuid-Amerika, sprak de afgelopen anderhalf jaar vele malen langdurig met Zorreguieta en met andere niet-militaire kopstukken uit de regeringsploeg van Videla.

In zijn verklaring, opgesteld aan de vooravond van de verloving van Willem-Alexander en Máxima, stelde Zorreguieta dat de `excessen die in de periode van onderdrukking plaatsvonden', pas vanaf 1984, na de val van het regime, bekend werden. Hij zei ze volstrekt te verwerpen. In de biografie geeft hij toe dat hij nooit een afdoende verklaring zal kunnen geven waarom hij de hele periode-Videla (1976-1981) heeft uitgediend. ,,Wat ik wist en wat ik niet wist. Wat ik deed en heb nagelaten te doen. Wat ik heb gezegd en niet heb gezegd. Daar zal ik altijd op gepakt worden.''

Onder de burgerpolitici van het regime werd eind jaren zeventig veelvuldig gesproken over de toenemende terreur. Toen Zorreguieta's directe chef, staatssecretaris van Landbouw Cadenas Madariaga, in 1979 opstapte, onder meer omdat hij de terreur niet meer opportuun achtte, nam Zorreguieta zijn baan over.

De biografie documenteert verschillende verdwijningen in de directe kennissenkring van Zorreguieta, onder meer van de journalist Julián Delgado, die op 2 juni 1978 verdween. Vóór zijn verklaring aan het Nederlandse volk zei Zorreguieta daarover dat hij ,,nooit precies heeft begrepen wat (admiraal en juntalid - red.) Massera ertoe had gebracht hem te laten verdwijnen''. Inmiddels zegt hij ,,volledig in het duister te tasten over het lot van Delgado en het zelfs niet bewezen te achten dat hij werd ontvoerd''.

De Argentijnse regering spreekt officieel over ten minste 15.000 gedocumenteerde gevallen van vermissing. Volgens Jorge Zorreguieta zijn er inmiddels meer `aparecidos' dan `desaparecidos', er zijn er meer te voorschijn gekomen dan vermist. In de vriendenkring van Zorreguieta wordt regelmatig geld ingezameld voor ex-dictator Videla, die huisarrest heeft en zijn pensioen is kwijtgeraakt.

Zorreguieta heeft lang weerstand geboden aan de zware druk van de Nederlandse regering om niet naar het huwelijk van zijn dochter te komen. De gesprekken hierover met regeringsonderhandelaar Max van der Stoel vond hij gecompliceerd, maar hij was onder de indruk van diens kwaliteiten. Zorreguieta voelde zich gesteund door Máxima en Willem-Alexander, die het volgens hem `een groot onrecht' vonden dat hij niet aanwezig mocht zijn.zorreguieta [Vervolg ZORREGUIETA: pagina 2]

ZORREGUIETA

`Oranje lekte over bezoek'

[Vervolg van pagina 1] Ook is hard onderhandeld over een passage waarin hij zei dat hij de publiciteit had gemeden op uitdrukkelijk verzoek van de Nederlandse regering. Onder druk van Van der Stoel werd dit vervangen door de formulering dat hij ,,heeft gezwegen omdat Máxima en Willem-Alexander hem daarom hadden verzocht''.

Vanuit Nederland is hem voortdurend met klem verzocht om niet te spreken met de media. Dat kostte hem grote moeite, maar hij heeft, zoals hij zelf zegt, één grote troost: ,,Alex begrijpt mij.''

Zorreguieta gaf hoog op van zijn aanstaande schoonzoon, hij roemt zijn intelligentie en vlotte begrip. De opmerking die Willem-Alexander kort voor de verloving in New York maakte over het raadplegen van open bronnen – hij verwees daarbij onbedoeld naar een open brief van oud-dictator Videla – wijt Zorreguieta aan de druk waaraan de kroonprins blootstond. Die dag zijn er wel enige telefoontjes gepleegd tussen New York en Buenos Aires, zegt hij.

Zorreguieta verdenkt het koninklijk huis ervan een geheim bezoek aan Beatrix bewust te hebben laten uitlekken. Hij weigert te geloven dat het bezoek bij toeval door een fotograaf werd ontdekt.

Morgen in M: 'Alex begrijpt mij', een voorpublicatie

In netwerk: Het leven van Zorreguieta, 20.32 uur op Nederland 1