Bin Laden dadels erg populair in Kairo

Het was een marketingtruc, de verkoop van Bin Laden-dadels tijdens de Ramadan in Kairo. Ze waren peperduur, maar de voorraad is op.

Tijdens de Ramadan twee jaar geleden konden de Kairenen zuigen op Monica Lewinsky-dadels en vorig jaar konden ze hun solidariteit met de Palestijnen kracht bijzetten met een speciale intifadah-dadel. Dit jaar zetten de inwoners van Kairo hun tanden in een Osama bin Laden-dadel, om de vasten mee te breken. Ze kosten 25 pond per kilo, de lekkerste en dus duurste soort. Ook verkrijgbaar zijn de speciale George Bush-dadels, taaie en verschrompelde hompen vol vliegen en stof die weg gaan voor een pond per kilo, zestig cent.

,,Het was een marketingtruc'', zegt dadelhandelaar Saad Tawfiq met een ondeugend lachje vanachter zijn kraam op de Suq al-Balah, de dadelmarkt waar heel Kairo zijn dadels koopt. Alle handelaren vernoemen hun verschillende soorten dadels naar televisiesterren, voetbalhelden, zangers en andere Bekende Egyptenaren. ,,Ik wilde opvallen'', zegt Saad, die tien maanden per jaar werkt als reisleider, en de rest van het jaar als dadelhandelaar. ,,Ik hoopte dat mensen zouden blijven staan en gingen discussieren. Dat trekt weer nieuwe belangstellenden enzovoorts.''

Zijn plannetje heeft gewerkt want inmiddels is Saad geheel door zijn voorraad peperdure Bin Laden-dadels heen, en dat tijdens de ernstigste economische crisis in tien jaar. ,,Mensen kwamen op me af en zeiden: `Wat? Vijfentwintig pond voor Bin Laden, dat is veel te weinig, ik betaal tienduizend pond!'.'' Over Bush waren de klanten heel wat minder te spreken: ,,Ze zeiden: `Ik bied een piaster, of zelfs dat niet!' '', vertelt Saad. ,,Mensen hier houden niet van George Bush, hij is arrogant en hij geeft Israël de vrije hand bij het afslachten van de Palestijnen.''

De 65 miljoen Egyptenaren, een kwart van alle Arabieren, leven in een politiestaat zonder vrije pers of opiniepeilingen. De enige manier waarop Egyptenaren zich politiek kunnen uiten, is via de markt. Het succes van de Bin Laden-dadel zegt dan ook heel wat over de populariteit van de man, denkt Saad. ,,Niemand in Egypte gelooft dat Osama bin Laden de aanslagen in Amerika heeft uitgevoerd. Heb jij al hard en onomstotelijk bewijs gezien van zijn betrokkenheid? Ik niet, want dat is er niet. De Amerikanen zijn kwaad dat ze zo in hun hemd zijn gezet, en daarom reageren ze zich af op een weerloos land en een eenvoudige, vrome man. Als reisleider werk ik veel met Amerikanen. Ik mag ze graag, maar het zijn bange mensen die enorm aan het leven hangen. Europeanen gaan de woestijn in, op felluca's de Nijl af... Amerikanen durven nauwelijks hun bus uit.''

De Egyptische regering heeft de aanslagen van 11 september ondubbelzinnig veroordeeld en werkt nauw samen met Amerikaanse veiligheidsdiensten om het Al-Qaeda netwerk op te rollen. Toch hebben de autoriteiten Saad met rust gelaten, ondanks de publiciteit die hij de afgelopen weken haalde. Alleen kwam de politie op een gegeven moment met de eis dat de Bush-dadel werd verwijderd; Egypte ontvangt per jaar meer dan drie miljard gulden Amerikaanse hulp, dus dat stond niet zo goed. Maar Saad legde uit dat hij de Bush-dadel zo goedkoop had gemaakt omdat ,,Bush een man is die ook bereikbaar moet zijn voor de armen''. De agenten lachten en liepen weer verder. ,,Nooit meer wat van gehoord'', zegt Saad, ,,met een goede grap kom je een eind in Egypte.''

Stel nu dat de Amerikanen met onomstotelijke bewijzen van Bin Ladens schuld komen, wat doet Saad dan? Hij grinnikt: ,,Dan veroordeel ik Osama bin Laden, zoals ik ook de aanslagen in Amerika veroordeel en de bombardementen op het Afghaanse volk.'' En verandert hij dan ook de naam van de dadel?'' Weer dat lachje, en dan: ,,Natuurlijk niet, ik heb nog nooit zo goed verkocht.''

    • Joris Luyendijk