Donau weer open voor alle scheepvaart

De Donau is weer open voor alle scheepvaart. Schippers hoeven het traject door Joegoslavië niet langer op eigen risico af te leggen. Dit is vanmorgen in Boedapest bekendgemaakt door de Donaucommissie.

In de Donaucommissie zijn alle oeverstaten van Europa's op een na langste rivier vertegenwoordigd. Dat zijn Duitsland, Oostenrijk, Slowakije, Hongarije, Kroatië, Joegoslavië, Bulgarije, Roemenië, Moldova, Oekraïne en Rusland. ,,Wij roepen de Europese vervoerders op om hun schepen weer de Donau op te sturen. Vanaf nu is het traject weer veilig en logistiek onder controle'', aldus Helmut Strasser, de Oostenrijkse voorzitter van de Donau Commissie.

De rivier raakte in april 1999 in Joegoslavië onbevaarbaar ten gevolge van de NAVO-bombardementen tegen het regime van Slobodan Miloševic. Bij Novi Sad werden de bruggen over de rivier vernield en de brokstukken maakten de doorvaart lange tijd onmogelijk. Over de hele lengte van de Donau in Joegoslavië maakten niet-ontplofte mijnen en bommen de scheepvaart uiterst riskant. Daardoor gold dit deel van de rivier twee jaar lang als onveilig. De transportsector in de regio schoot er dagelijks één miljoen euro bij in. Vooral rederijen en havens stroomafwaarts, in Bulgarije en Roemenië, leden grote schade.

De Joegoslavische autoriteiten, de Europese Unie en de Donaucommissie konden het lange tijd niet eens worden over de bergingswerkzaamheden. Het ging daarbij vooral om de vraag wie het moest betalen en wie het moest uitvoeren. Zolang Miloševic aan de macht was weigerde Belgrado elk initiatief. Ook daarna verliepen de onderhandelingen moeizaam.

De kwestie werd verder bemoeilijkt door de pontonbrug die de Joegoslaven in Novi Sad hadden aangelegd dwars over de rivier. Deze brug ging de afgelopen maanden slechts éénmaal per week, in het weekeinde, open. De schippers moesten een hoge tol betalen en hadden bovendien grote verzekeringsproblemen, omdat de doorvaart formeel als onveilig gold.

Daaraan is nu dus een einde gekomen. Op het omstreden traject bij Novi Sad is nu een vaargeul vrijgemaakt over een lengte van vijf kilometer. Deze geul wordt beheerd door Belgrado. In plaats van eenmaal per week gaat de pontonbrug vanaf 1 januari tweemaal per week open en vanaf medio maart driemaal per week. Naarmate de brug vaker open gaat zal het toltarief dalen. De Donaucommissie verwacht dat de scheepvaart volgend voorjaar weer hetzelfde niveau zal hebben als aan de vooravond van de bombardementen.

De Europese Unie betaalt met 22 miljoen euro het grootste deel van het bergingswerk. De totale kosten belopen ongeveer 26 miljoen euro belopen. Nederland draagt daar rechtstreeks één miljoen gulden aan bij. Volgend jaar begint de aanleg van nieuwe bruggen.