Enthousiaste achterblijver

Voor Roemenië blijft het lidmaatschap van de Europese Unie voorlopig nog een verre droom. Het land is niet bij de tien kandidaten die de Europese Commissie op haar lijstje heeft staan voor toetreding in 2004. Roemenië moet wachten op een volgende uitbreidingsronde. De regering richt zich op 2007.

Het jaarlijkse voortgangsrapport dat de Commissie twee weken geleden uitbracht benadrukt dan ook vooral dat Roemenië nog heel veel moet doen. Vooral op het gebied van de economie, die volgens de Commissie nog grote onevenwichtigheden vertoont. De inflatie blijft met bijna 40 procent veel te hoog, het tekort op de betalingsbalans blijft groeien en sociale onrust ligt voortdurend op de loer.

De privésector die ook nog te maken heeft met onduidelijke wetgeving en onvoldoende administratieve capaciteit van de kant van de overheid, ontwikkelt zich dan ook maar matig. De hervorming van de grote staatsbedrijven staat nog in de kinderschoenen en de `hervormingsagenda' is nog erg lang, stelt het rapport. Verder maakt Brussel zich zorgen over het lot van de anderhalf miljoen Roma. Beleid is op papier klaar, maar wordt onvoldoende uitgevoerd. Zo wordt de antidiscriminatie-wetgeving niet toegepast en krijgen Roma-kinderen onvoldoende toegang tot onderwijs.

Toch is er ook lof voor de sociaal-democratische regering van premier Adrian Nastase. Hij is zich volgens de Commissie meer dan bewust van de noodzaak van structurele hervormingen. Een positieve beoordeling is er ook voor het feit dat Roemenië na ruim tien jaar eindelijk iets begint te doen aan de hervorming van de kindertehuizen. Ook is de Commissie blij dat homoseksualiteit in Roemenië niet langer strafbaar is. ,,De wetgevende macht is aanzienlijk efficiënter geworden evenals het functioneren van de regering in het algemeen.''

Deze lof kan allemaal op het conto geschreven worden van links dat een jaar geleden weer aan de macht kwam. Zowel premier Nastase als president Ion Iliescu vertegenwoordigen de PDSR, de Roemeense sociaal-democratische partij waar een groot deel van de voormalige communisten onderdak heeft gevonden. Nastase en Iliescu tonen zich beiden voorstander van snelle integratie in de Europese Unie en de NAVO. De NAVO beslist volgend najaar over een nieuwe uitbreidingsronde. Een uitnodiging om toe te treden tot de alliantie ziet Boekarest als bewijs dat ook de Europese Unie Roemenië erbij wil hebben.

Een ander bewijs van de Europese liefde voor de Roemenen zou het opheffen van de visumverplichting zijn. Roemenië is de enige EU-kandidaat waarvan de onderdanen een visum moeten hebben om naar West-Europa (zogenoemd Schengengebied) te reizen. Al meer dan een jaar is de boodschap uit Brussel dat de verplichting `binnenkort' wordt opgeheven, maar dat is tot op heden nog niet gebeurd. Toch, of misschien wel daarom, zijn de Roemenen het meest enthousiast als het gaat om toetreding tot de EU: maar liefst tachtig procent staat erachter.

Dit is het elfde deel in een serie over EU-kandidaten die op 15 november begon. Vorige afleveringen ook op internet: www.nrc.nl

    • Renée Postma