Aan tafel! Het grootste beursdiner ooit begint

Ongemakkelijk geschuifel voor elk groot diner zonder tafelschikking: wie gaat waar zitten? De disgenoten met het meeste zelfvertrouwen, of de grootste lak aan conventies, zitten het eerst. De rest begint te elfder ure een omstandige dans rond wat de meest veelbelovende plekjes lijken. Zonder natuurlijk die indruk te willen geven. De vroege zitters weten beter waar ze aan toe zijn, maar dreigen niet het optimale rendement uit hun avond te halen. De late zitters spelen alles of niets.

Zo gaat het ook met herschikkingen van beursindices. Er zijn veel grote beleggingsinstellingen die een beursindex schaduwen. Dat wil zeggen dat zij, als de samenstelling van de index wordt veranderd, op dat moment zelf ook de samenstelling van hun eigen beleggingen moeten bijstellen. Bij de AEX-index gebeurt dit elk jaar rond maart, en elk jaar is er op de laatste dag voor de indexwijziging een nerveuze activiteit op de beurs.

Als dat al interessant is om te zien, schuif dan aanstaande vrijdag aan bij het grootste diner aller tijden. Dan herziet Morgan Stanley Capital International (MSCI) zijn indices. En dat zijn, ondanks de opkomst van een scala aan andere indices in de afgelopen jaren, nog steeds 's wereld allerbelangrijkste. Geschat wordt dat wereldwijd tussen de 3.000 miljard dollar en 4.500 miljard dollar aan belegd vermogen de MSCI-indices nabootst. Dat staat gelijk aan een factor tien van de totale waarde van de Amsterdamse beurs.

De veranderingen worden groot. MSCI is de laatste indexfamilie die overgaat op de `free floatmethode'. Dat betekent dat het gewicht van een beursgenoteerde onderneming in de index voortaan wordt gecorrigeerd voor het aantal aandelen dat in vaste handen is. De indexherziening zal nadelig uitpakken voor fondsen waarvan een flink deel van de aandelen vast zit bij bijvoorbeeld de staat (telecom in Europa) of bij particuliere vaste aandeelhouders (bijvoorbeeld Frankrijk), vaste kruislingse belangen (Japan) of banken (Duitsland). Zij gaan minder wegen.

Omgekeerd wordt verwacht dat met name Amerikaanse en Britse aandelen, waar de free float traditioneel het grootst is, profiteren van de herziening. De verschuiving van beleggingen, die langzaam op gang is gekomen, wordt zelfs al verantwoordelijk gehouden voor de recente verzwakking van de euro en de yen tegenover de Amerikaanse dollar. Maar pas in de loop van de week zal het effect werkelijk moeten blijken. Want net als veel dinergasten, zullen beleggers tot het laatst willen wachten. Hoe groot de risico's van reeds omhooggedreven koersen van de felst begeerde plaatsjes ook zijn.

    • Maarten Schinkel