`Misschien moet de voorzitter wel vertrekken'

Na de uitschakeling in de Champions League speelt PSV vanavond in het UEFA-Cuptoernooi tegen PAOK Saloniki. Voorzitter Harry van Raaij ontpopt zich in Griekenland weer als `een visionair' in het afglijdende Nederlandse voetbal.

,,Zeer teleurstellend, ver beneden de verwachting, ver onder onze mogelijkheden en een breuk in de opgaande prestatielijn van vorig jaar.'' Voorzitter Harry van Raaij spreekt duidelijke taal als hij terugkijkt op de verrichtingen van PSV. De landskampioen werd voor het vijfde achtereenvolgende jaar uitgeschakeld in de eerste fase van de Champions League en in de competitie staat het team zevende. Dat zijn geen prestaties die passen bij de ambities. In Thessaloniki kan Van Raaij de eventuele gevolgen in de komende periode nog niet overzien.

U heeft in gesprekken met spelers onlangs gezocht naar oorzaken. Wat waren uw bevindingen?

Van Raaij: ,,Als een elftal goede resultaten behaalt, worden kleine irritaties nog met de mantel der liefde bedekt. Nu komen er zaken expliciet naar boven. Dat is het probleem. Ik krijg de indruk dat de spelers niet meer volledig voor elkaar gaan. Ik kan me wel vergissen, maar het is mijn indruk. Het acceptatieniveau is lager geworden. Omdat ze PSV als een opstap zien naar hun eindstation.''

Is dat de reden waarom assistent-trainer Ernie Brandts op non-actief werd gesteld en Erwin Koeman van het tweede naar het A-elftal is doorgeschoven?

,,Juist in deze situatie is behoefte aan management dat leiding kan geven op meer niveaus. Brandts was assistent onder Advocaat, Robson en Gerets. Hij kon de complementaire bijdrage niet leveren die is vereist in de huidige situatie waarin PSV zich bevindt. Of het beter gaat met Koeman? Op korte termijn kun je nog geen resultaten verwachten. Maar ik heb de indruk dat de beleving en de wijze waarop de trainingen verlopen anders zijn dan onder Brandts.''

Waarom moest de assistent en niet de hoofdtrainer weg?

,,We waren met Brandts al overeengekomen dat zijn contract aan het einde van het seizoen niet zou worden verlengd. Bepaalde communicatieproblemen met de coach die dit team twee jaar kampioen heeft gemaakt, zijn aan het licht gekomen. De spelers zijn nog steeds in grote lijnen tevreden met de aanpak van Gerets. Op één of twee na, die niet achter de trainer stonden, zochten ze de oorzaak bij zichzelf. Er zijn afspraken gemaakt hoe we met elkaar verder gaan. Je hoopt dat het proces zich ten goede keert. Maar ik kan niet zeggen dat het prestatieniveau de afgelopen maand is verbeterd.''

Is de communicatie tussen spelers en trainer wel goed?

,,Hoe manage je voetballers in een periode dat het niet goed gaat? Gerets heeft dat in zijn trainersloopbaan nog niet meegemaakt. Het is voor hem ook moeilijk om te gaan met spelers die hij moet teleurstellen omdat ze niet in het basiselftal staan. Ik herken dat. De moeilijkste beslissing in mijn leven heb ik moeten nemen toen er op mijn afdeling bij Philips voor vijftig mensen geen werk meer was. Dat gaat door merg en been.''

Is er nog voldoende `chemie' tussen Gerets en de spelers?

,,Ik kan daar geen ja of nee op zeggen. Een maand geleden heb ik de spelers gevraagd of er voldoende draagvlak bestond. Toen was dat wel zo. In januari gaan we altijd evalueren met technische staf en spelers. Ik probeer een proces te leiden. Het is de vraag of ik daarvoor de tijd krijg. Als je drie keer verliest kan het zijn dat je de controle verliest want dan krijg je te maken met spelers, supporters, zakenrelaties en pers. De publieke opinie kan het proces verstoren. Ik hoop niet dat het gebeurt, maar het kan.''

Biedt uw relatie met Gerets hem meer vertrouwen dan verantwoord?

,,Natuurlijk ben ik altijd een aanhanger van de voetballer Gerets geweest en heb ik er veel aan gedaan om hem als trainer naar PSV te halen. Daarin kreeg ik geen ongelijk want hij heeft ons twee keer kampioen gemaakt. Maar als we dadelijk tot de conclusie komen dat het voor PSV beter is dat we uit elkaar gaan dan doe ik mijn plicht als bestuurder. Dan ben ik er om PSV te dienen en niet het belang van de voorzitter of dat van Gerets.

,,In januari zal ik de vraag stellen of het goed is met elkaar door te gaan. En op welke wijze. Dan trek ik de conclusies van het afgelopen half jaar. Ik heb beweerd toe te willen naar het Engelse model met een manager en een veldtrainer. Maar niemand heeft van mij gehoord dat ik dat ook zal doen. Door alle ontwikkelingen ben ik nog niet uit de nieuwe constellatie. Zeker niet zolang Gerets over een crisis spreekt. De consequenties die in januari getrokken worden, kunnen voor iedereen gevolgen hebben. Misschien moet de voorzitter wel vertrekken.''

Bent u nog steeds gecharmeerd van de terugkeer van Nilis en Cocu?

,,Voor Nilis zie ik een freelance-functie bij PSV weggelegd als technisch adviseur. Als wij een spits op het oog hebben vragen wij daar zijn mening over. Cocu heb ik voorlopig uit mijn hoofd gezet zolang hij bij Barcelona alles heeft wat zijn voetbalhart begeert.''

Met het aantrekken van Nederlands talent is PSV internationaal weinig verder gekomen.

,,De Nederlandse competitie vereist van spelers niet dat ze op de toppen van hun tenen lopen. Dat leidt een beetje tot gemakzucht. Verder willen voetballers bij ons hoogstens een jaar op de reservebank zitten, dan willen ze weg. Daardoor wordt de onderlinge competitie en de kwaliteit van de trainingen minder. Het totale niveau loopt zo terug. Jonge voetballers worden wel beter van Van Bommel, andersom niet. Qua uitstraling is de waarde van de Nederlandse competitie gering. Ik wil wel buitenlandse toppers halen, maar zij willen hier niet voetballen. Het is een vicieuze cirkel. We moeten ons afvragen of een Nederlandse club ooit nog wel bij de laatste acht van Europa zal komen.''

Met uw alternatieve plannen voor de Euro League zult u altijd op verzet stuiten van de Europese voetbalunie.

,,Ho, ho. De publieke opinie was tegen, de journalisten die er geen barst van begrepen waren tegen, de bonden hebben zich verzet en onze eigen KNVB-voorzitter Sprengers heeft als UEFA-bestuurder niets voor ons gedaan. Dat getuigt niet van enige visie op de ontwikkeling van het Nederlandse topvoetbal. Niemand houdt zich daarmee bezig. Nu we overal uitgeschakeld zijn, zeggen mensen: `Ja, verrek, die Van Raaij had toch wel gelijk'. Maar het is te laat. We hebben drie jaar verloren. Celtic en Glasgow Rangers zien het 't beste. Ze willen zich aansluiten bij de Engelse Premier League.

,,De UEFA-bestuurders zijn de grootste huichelaars. Uit commerciële overwegingen is de Champions League uitgebreid en spelen niet alleen de kampioen tegen elkaar maar ook de nummers vier uit de sterke landen. Daardoor kunnen de titelhouders uit de kleine landen niet meedoen. En de clubs uit de grote landen krijgen ook nog naar rato meer tv-geld. Er is gekozen voor een bedrijfseconomische aanpak en niet voor sportieve uitgangspunten. Maar de Euro League mocht er niet komen wegens de financiële doelstelling. De pot verwijt de ketel dat-ie zwart ziet. Sorry dat ik hier zo emotioneel over ben.''

Wat brengt de toekomst van het voetbal voor Nederlanders?

,,Een Europese liga, in welke vorm dan ook, komt er wél. Ondanks het streven naar Europese eenheid houdt het internationale voetbal nog vast aan grenzen. Ik ben ervan overtuigd dat dit over tien jaar niet meer zo is. Nu de tv-markt zijn plafond heeft bereikt zal er weer beweging komen onder de clubs. Die zien dat het zo niet langer kan. De UEFA sluit ondertussen de ogen en berust in de macht die ze heeft.''