Omsingeld

Het houdt maar niet op, de pijn om het verlies van eer en gratie blijft duren. Nederland is nu geheel omsingeld in de vernedering. Alle buurlanden gaan naar het WK in Japan en Zuid-Korea, terwijl het trotse Oranje de zomer mag uitzitten in de bossen van Echternach - een met de Luxemburgers.

De kwalificatie van het kleine België, deze week in Praag, is de doodsteek van Hollands Glorie. Dat een stelletje baggeraars van het type Verheyen en Wilmots zich op de artistieke hoogte van Argentinië en Brazilië mag tillen, is het zout in de wonde van de heren Davids, Kluivert en Van Nistelrooy. In Brussel en omstreken is het leedvermaak niet te stelpen. Amsterdammers zijn dan weer een eeuw terug in de tijd geworpen: de stad is platteland geworden. Alom schimmen van schaamte met gebogen ruggen en de pet diep over het hoofd. Het lijkt Drenthe wel.

Terwijl Máxima in de koudste der provincies zich in de genade van de volksgunst probeerde te vleien, werd de Belgische bondscoach Robert Waseige op de luchthaven van Zaventem door een zatte menigte op de schouders getild. Als een volwaardige koning werd hij rondgedragen. 'Merci Robert, merci!'

Wat heeft Waseige meer dan Louis van Gaal?

In plechtstatig geklets moeten ze niet voor elkaar onderdoen. Ze delen het trage spreken van de soeverein, zij het dat de Waal Waseige lijdt aan het juk van tweetaligheid. In Praag hoorde ik hem zeggen: ,,De Belgi-ische ploeg ka-a-an niet in defensieve voor de goal spelen, hein.'' Voor de zin eruit was, had ik de hond eten gegeven, mijn vrouw gestreeld tot ze scheel zag, twee pousse-cafés genuttigd en een erg langdradige collega aan de telefoon afgewerkt. Aan het spreektempo van Waseige zouden de Rode Duivels zowat in het jaar 2020 in Tokio moeten arrriveren. Vijf Olympische Spelen en drie oorlogen verder.

Robert is gemoedelijker dan Louis. Zijn wereld is kleiner, het geheime gedachteleven pretentielozer. Hij is er meer voor zijn kleinkinderen dan voor de natie. ,,Ho maar puddinkje, geen paardje rijden op de hond, dat mag niet, hein.'' Maar dan als kleine wenk, niet als een bevel. Het opa-gevoel wint het altijd van de pedagogische orthodoxie. Tegen beter weten in met een theezeefje naar zee, dat werk. Alles voor de kleinkinderen. Ook als hij op het veld staat te tieren, denk je nog steeds aan een cognacje en een sigaartje en aan een zijden kamerjas. Louis kan nog net naakt, Robert niet meer.

Soms heeft de Belgische bondscoach een woede-aanval op zijn Van Gaals. Want dat hebben beide heren ook gemeen: ze zijn allergisch voor kritiek. Waseige was na een kwalificatiewedstrijd van de Duivels zo boos, dat hij weigerde op een persconferentie te verschijnen. Hij verweet het journaille dat het geen oog had voor het nationale belang en zich voor een cruciale wedstrijd de vrijheid meende te kunnen permitteren retorische vragen te stellen over dubieuze wissels, geblesseerde spitsen en hinkende middenvelders.

Nog gevoeliger ligt de kritiek van de collega-coaches. ,,Zij kennen de betekenis van de woorden ethiek en collegialiteit niet,'' knorde Waseige deze week in volle feestgedruis. Maar, zo troostte hij zichzelf: ,,De mensen zien mij graag.''

Herkenbare schizofrenie.

Blijft de vraag: wat hebben de Rode Duivels met hun baggervoetbal op het WK te zoeken? Oud-international Jean-Marie Pfaff, zonderling bij geboorte, is er gerust in: ,,Belgen eindigen in Japan bij de laatste vier.''

Ik vrees het ergste.

Dat underdog-gedoe, de lamento's van zonsopgang tot zonsondergang, het verschroeiende heimwee naar de populieren van het dorp, het geknoei met de stokjes om de sashimi naar binnen te werken, de bitsige humeurigheid omdat er in Kyoto nou eenmaal geen Stella Artois wordt geschonken - niet alle gekwalificeerde landen zijn bevolkt door wereldburgers. Ieren, ja, die lachen zich overal een ongeluk, zelfs in Teheran. Belgen zijn van een weemoediger slag.

Laatst was koningin Paola anderhalve dag het land uit. Naar achteraf bleek, vertoefde ze in de nacht dat haar kleindochter Elisabeth werd geboren in Italië. Het hele land in paniek. Wat had ze daar te zoeken? Stond Toscane niet onder water? Was de catwalk van Versace niet allang gesloten? Er was toch geen mis ter nagedachtenis van Marcello Mastroianni? Verdachtmakingen en roddel spookten van gehucht naar gehucht.

Toen ze weer thuiskwam huilde iedereen van blijdschap.

    • Hugo Camps