Sluipwesp ruikt veel beter dan speurhond

Het werk van speurhonden kan in de toekomst worden overgenomen door sluipwespen. Deze insecten hebben een gevoeliger reukorgaan dan honden en leren ook sneller geuren herkennen. Dat stelt dr. Felix Wäckers van het Nederlands Instituut voor Oecologisch Onderzoek en de Wageningen Universiteit. ,,Sluipwespen kunnen kleuren en vormen herkennen en hele minieme hoeveelheden geur ruiken, bijvoorbeeld van springstof. Ze kunnen ook ruiken of mensen of planten ziek zijn, zelfs voordat die de uiterlijke kenmerken van een ziekte vertonen'', zegt Wäckers. ,,Maar ze kunnen ook ingezet worden voor trivialere doeleinden, zoals om truffels op te sporen.''

De sluipwesp wordt nu al in kassen gebruikt om insectenplagen te bestrijden. Wäckers ontwikkelde een apparaat dat de geurherkenning van de wespen, die slechts enkele millimeters groot zijn, registreert. ,,Je stopt ze in een soort bak en laat daar wat lucht van buiten instromen. Als de wespen de geur die ze hebben aangeleerd herkennen, vertonen ze voedselzoekgedrag. Dan schrapen ze met hun mond over de bodem.'' Met dit apparaat kunnen landmijnen of explosieven worden opgespoord. Wäckers heeft vier jaar promotieonderzoek gedaan naar het leergedrag van sluipwespen. Hij deed dat in Georgia, bij een onderzoeksinstituut van het Amerikaanse ministerie van Landbouw.

De Amerikanen wilden de wespen ook inzetten voor het opsporen van landmijnen. ,,Pure sciencefiction'', vond Wäckers eerst. Maar inmiddels is hij ervan overtuigd dat er nog veel meer toepassingsmogelijkheden zijn: ,,Drugs, chemische en biologische wapens, bodemvervuiling, slachtoffers van misdrijven, dat kunnen ze allemaal ruiken.''