Gerard Reve krijgt steun van schrijvers

Vooraanstaande Vlaamse en Nederlandse schrijvers die in België wonen als Hugo Claus, Tom Lanoye en Jeroen Brouwers, overwegen om het vertrek van de Vlaamse minister van Cultuur Bert Anciaux te eisen.

De schrijvers vinden het niet terecht dat Gerard Reve op 21 november niet de Prijs der Nederlandse Letteren overhandigd krijgt door de Belgische koning. Volgens minister Anciaux was híj vorige week degene die de beslissing had genomen dat de koning ervan af zou zien. De reden is dat er bij het parket in Gent een gerechtelijk onderzoek loopt tegen Joop Schafthuizen, de vriend van Reve, wegens seksueel misbruik van een minderjarige jongen. Bovenden zou Schafthuizen zich, volgens Anciaux, onmogelijk hebben gedragen bij de voorbereidingen van de prijsuitreiking.

Of Anciaux, een overtuigd republikein, werkelijk de beslissing voor de koning heeft genomen of dat de koning zich achter Anciaux verschuilt, is anyone's guess. Zeker is wel dat Anciaux publiekelijk de verantwoordelijkheid op zich neemt voor de afzegging. Dat, vinden de schrijvers, is ongepast. Een aantal heeft de afgelopen dagen al in Belgische kranten laten weten dat zij het zich kunnen voorstellen dat de koning van een land gekweld door pedofilie-schandalen, Joop Schafthuizen geen hand wil geven. Ofwel: als Schafthuizen niet was uitgenodigd voor de prijsuitreiking, dan hadden zij daar in kunnen komen. Maar dat de koning, of Anciaux, een auteur als Reve `straft' voor iets wat zijn vriend doet, vinden ze te ver gaan.

Aanstaande dinsdag willen zij daarover in Antwerpen op een persconferentie hun ongenoegen kenbaar maken. In alle discretie werkten zij tot vanmorgen aan een tekst waar zoveel mogelijk schrijvers zich in zouden kunnen vinden. ,,We proberen alle gemoederen op één lijn te krijgen'', bevestigde een van de initiatiefnemers, Frank Albers (chef Letteren bij de krant De Standaard), vanmorgen. Sommige schrijvers zouden het ontslag van Anciaux willen eisen, anderen zouden hun pijlen liever op het Hof willen richten. Wat er precies op til is, wilde Albers niet zeggen. Niettemin verklapte de Vlaamse schrijver Paul Koeck, de `woordvoerder' van deze organiserende groep, gisteravond in het Nederlands radio-programma Knetterende letteren al dat er aan een handtekeningenactie wordt gewerkt, en wie daar de voornaamste protagonisten van zijn.

Anciaux was vanmorgen niet bereikbaar voor commentaar. Zijn woordvoerder zegt echter dat ,,de zaak-Reve is afgehandeld. Deze week kreeg Anciaux al vragen in het Vlaams parlement, en dat nam genoegen met het antwoord van de minister. Dat de schrijvers een vergaand standpunt innemen, neem ik zo aan. Maar zolang het parlement het vertrouwen in de minister houdt, is er voor Anciaux geen probleem''. Anciaux legde de parlementsleden uit dat alle contacten over de uitreiking van de Prijs der Letteren via Joop Schafthuizen liepen, en dat het onmogelijk was om rechtstreeks met de zieke Reve te praten. ,,En elke keer als de heer Schafthuizen in de media komt'', voegt Anciaux' woordvoerder nu toe, ,,kan hij het niet laten om zijn liefde voor jonge jongens te belijden. Wij wilden ons daarvoor niet lenen. Laat staan de koning in een lastig parket brengen''.

    • Caroline de Gruyter