Alle Britten zijn Potter-gek

De locaties van de Harry Potter-film dreigen bedevaartsoorden te worden. ,,We hadden deze straat juist uitgekozen voor de stilte'', zegt een bewoner.

Op het eerste gezicht heeft Picket Post Close helemaal niets. En toch staan de identieke, minuscule huisjes in grijsgele baksteen aan dit woonerf, met hun coniferen, gehaakte vitrages en een paar pseudolandelijke buitenlantaarns op het punt wereldberoemd te worden. Waarom? Juist omdat dit doodlopende straatje in Bracknell, in Forenzië ten westen van Londen, het summum is van Engelse kleinburgerlijkheid. Geen betere plek om op te groeien bij vreselijke stiefouders, tot je erachter komt dat je een tovenaar bent en voorbestemd tot grote daden.

Dit is het openingsdecor van Harry Potter and the Philosopher's Stone, de film naar het gelijknamige cultboek van J.K. Rowling, die morgen zijn langverwachte Britse en Amerikaanse première beleeft. En die alle blockbuster-records lijkt te zullen breken, als je de voorverkoopcijfers en de eerste recensies mag geloven.

Hier is de wees Harry ondergebracht bij het pleeggezin-Dursley (Duffeling), dat hem in een hok onder de trap laat wonen. Hier ontdekt hij langzaam dat hij magische krachten bezit, en hier bezorgen uilen hem zijn uitnodiging voor de tovenaarskostschool Hogwart's (Zweinstein). Dikke kans dat het een bedevaartsoord wordt.

Huize-Dursley, nummer 12, doet niet open. Ian Wheatley, de overbuurman van nummer 3 wel. ,,Ik hoop dat het niet té druk wordt'', zegt hij. Wheatley woont er al twee weken. Toen hij zijn huis kocht wist hij wel dat de straat een half jaar geleden vol stond met schijnwerpers. De gevolgen beginnen pas nu tot hem door te dringen. ,,We hadden deze straat juist uitgekozen voor de stilte'', zegt hij.

Picket Post Close is niet de enige plek waar het met de rust gedaan is door de Potter-gekte die de Britse eilanden overspoelt. Het nationaal bureau voor toerisme brengt maandag de landkaart Magic Britain uit, met een overzicht van locaties uit de Potter-film. Het is een poging om nieuwe bezoekers te lokken, die de Britse eilanden sinds de mond- en klauwzeercrisis van begin dit jaar massaal hebben gemeden.

Sommige plekken zíjn al beroemd, zoals Alnwick Castle in Northumberland en de kathedralen van Durham en Gloucester, die samen het decor voor Harry's kostschool vormen. Of de London Zoo, die in de film zichzelf speelt. Andere locaties krijgen dankzij de film nieuwe glans, zo is de bedoeling. Zoals het Londense King's Cross-station, nu nog het centrum van de heroïnehandel, maar na morgen een magische plek, waar de Hogwart's Express in wolken van stoom vertrekt van perron 9 . Of de Australische ambassade in Londen, het decor van Gringott's Bank (Goudgrijp), waar dwergen goudgeld uittellen.

Oxford heeft normaal al geen gebrek aan toeristen, die er aan de wetenschap en de Brideshead-saga komen ruiken. Maar de Bodleian Library, de bibliotheek uit 1602, krijgt er zeker nieuwe bezoekers bij. De leren banden aan hun kettingen in de bibliotheek van hertog Humfrey mogen over rechten en medicijnen gaan, Potter-fans weten beter. Dit zijn de boeken met de geheimste bezweringen uit de gesloten afdeling van Hogwart's. En één ervan beschrijft De Steen der Wijzen.

De groep oudere Amerikanen die er gisteren rondliep had nog nooit van Harry Potter gehoord. Zij kochten een Shakespeare-muismat en een koffiemok met `Silence Please' erop. Maar volgende week komen de Potter-parafernalia.

Op andere plekken zijn ze al. Lego heeft een `Potter-lijn' uitgebracht. Hornby, fabrikant van speelgoedtreinen, heeft een set met de Hogwart's Express. Marks and Spencer verkoopt Bertie Bott's Every Flavour Beans (smekkies in alle smaken), magische snoepjes die elke smaak kunnen aannemen, van aardbeien tot oorsmeer. En in Londense brillenwinkels ligt zelfs een speciale Harry Potter-kinderbril klaar van Dollond & Aitchinson, voor wie nooit meer gepest wil worden.

Het is maar een greep uit de verkochte merkrechten, die distributeur Warner Bros. samen met de recettes naar schatting 3,5 miljard gulden zullen opleveren. J.K. Rowling, na 120 miljoen verkochte boeken in 46 talen nu rijker dan koningin Elizabeth, wilde haar held niet op een Happy Meal van McDonald's zien. Maar tegen Coca-Cola had ze geen bezwaar. Dat leverde, je kon erop wachten, een relletje op. Tandartsen en een Amerikaanse groep die strijdt tegen slechte eetgewoonten hebben de frisdrankreus én Rowling opgeroepen de winst aan goede doelen te schenken.

Het publiek zit er niet mee, blijkt uit een selecte steekproef (1 persoon) onder Potterfans in de Potterleeftijd. ,,Als je het boek niet hebt gelezen is dit een fantastische film'', zegt Willem (12), die zondag een besloten voorvertoning bijwoonde. ,,Als je het boek wel hebt gelezen is het nog steeds een goede film. Vooral door de special effects, zoals bij de zwerkbalwedstrijd en het levende schaakspel aan het einde. Ik vond het wel jammer dat bijvoorbeeld professor Dumbledore (Albus Perkamentus) in de film een veel kleinere rol speelt dan in het boek. En van Harry's gedachten merk je in de film niet veel, maar hij leek wel precies op de figuur die ik me voorstelde.''

De film ,,volgt de grote lijn van het boek'', zegt Willem. Daardoor zijn veel details weggevallen. Ron en Hermione (Hermelien), Harry's vrienden, zijn in de film helaas de enige kinderen zijn volgens hem naast Harry uit de verf komen. Ook Draco Malfoy (Malfidus), is ,,niet echt Harry's rivaal, maar gewoon een rotventje dat hij een paar keer tegenkomt''. Maar voor Snape (Sneep), de vermeende schurk, en voor Hagrid, de reus die Harry beschermt, heeft hij veel lof. En sommige decors, zoals het straatje waar Harry een toverstaf koopt, de treinreis en natuurlijk de school, zijn adembenenemd mooi.''

Vanaf 22 november kunnen Nederlandse kinderen (en volwassenen) hun eigen oordeel vormen.

    • Hans Steketee