Airbus 300 geldt als betrouwbaar

De gisteren verongelukte Airbus is in het verleden zelden bij incidenten betrokken geweest. Alle gegevens wijzen tot nu toe op een technisch mankement.

De gisteren neergestorte Airbus 300 van American Airlines (AA) geldt als een betrouwbaar vliegtuig voor de middellange afstand. Tot nu toe zijn er maar acht incidenten geweest, waarvan vijf met dodelijke slachtoffers. Het meest beruchte voorval is dat met een A300 van Iran Air, die in 1988 per ongeluk door het Amerikaanse oorlogsschip USS Vincennes uit de lucht werd geschoten.

Echt commercieel succes voor de A300 kwam in de loop van de jaren tachtig toen het model met grote technische modificaties op de markt werd gebracht. De order van American Airlines was in 1988 een van de doorbraken voor Airbus, dat tot dan toe moeite had om in de VS een voet tussen de deur te krijgen. AA heeft in totaal 35 types A300B4-605R (7500 km. vluchtbereik) met General Electric CF6-80C2A5-motoren in de vloot.

Hoewel het nog te vroeg is om een aanslag of sabotage uit te sluiten, wijzen alle tot nu toe bekend geworden gegevens op een technisch mankement. De AA-A300 was opgestegen van de rechterbaan (31R) van JFK-airport in noordwestelijke richting en bezig aan een bocht naar links voor een zuidelijke koers naar de Dominicaanse Republiek. Ooggetuigen vertellen dat er tijdens die bocht stukjes vleugel van het vliegtuig vielen, waarna korte tijd later een van de motoren afbrak.

Het plotseling volledig verdwijnen van de stuwkracht aan één kant van een tweemotorige toestel geeft problemen met de besturing. Dat geldt zeker bij de start, als de motoren in (vrijwel) vol vermogen staan. Toch is zo'n `engine fallout' een veel geoefende situatie in de simulator. Een A300 kan ook op één motor verder hoogte winnen, vervolgens kerosine lozen om gewicht te verliezen en terugkeren naar het vliegveld. Gecompliceerder wordt het als er een hele motor van het toestel valt en de vleugel ook nog eens beschadigd wordt. Aan die vleugel zitten, zowel aan voor- als achterkant, uitschuifbare kleppen die tijdens start en landing worden gebruikt. Aantasting van deze kleppen, gecombineerd met een plotseling verlies aan stuwkracht en een afgevallen motor, maken het voor de piloot erg moeilijk om in dit stadium van de vlucht nog wat te redden.

Gespecialiseerde databases over incidenten in de burgerluchtvaart geven aan dat zich in mei ook al een incident met een motor van een A300 voordeed. Afgebroken stukjes rotorblad van een toestel van de Britse maatschappij Monarch veroorzaakten toen schade aan de vleugel. De A300 maakte een voorzorgslanding in Portugal. Met name de vluchtgegevens uit de gevonden `zwarte doos' van de AA-Airbus zullen moeten aangeven of ook in New York van een dergelijke situatie sprake is geweest.

    • Joost Oranje