Treurige mannen

Geen hulpelozer wezen dan een oudere gescheiden man. Lang Leve... portretteerde een vijftal exemplaren die na het einde van lange huwelijken de brokstukken bij elkaar raapten in een mannenpraatgroep. Olifanten die nieuwe circustrucjes moesten leren. Een oude man nam kookles. Op het laatst vertoonde hij zijn kunsten thuis. Terwijl hij een dampende pan binnen bracht, zag ik grote vochtplekken boven de boekenkast en het raam. Kennelijk placht zijn vrouw hem vroeger te commanderen om daar subiet een eind aan te maken. Hij bekende een aantal jaren ziek en ondervoed te zijn geweest omdat hij niet in de keuken kwam. Zijn vrouw dacht vroeger dat hij haar wilde vergiftigen, zei hij. Een uniek document omdat vrouwen graag voor tv vertellen wat hen na het huwelijk is overkomen maar mannen minder.

Toch hadden de mannen niet de gebruikelijke tv-klagerigheid. Van Erp wil in zijn programma's juist laten zien hoe mensen er iets van proberen te maken. Volgens de statistieken neemt meestal de vrouw de eerste stap tot echtscheiding. Triest vond ik de man met autorijden als hobby, die niet wist waarom zijn vrouw plotseling was weggelopen. Ze hadden nooit echt veel ruzie gehad maar op een avond had zijn vrouw hun dochter uit bed gehaald en was ze vertrokken om nooit meer terug te komen. Hem restte de alimentatie. Daar stond hij in donkerbruine fleece-trui, kort, breed gespierd, buikig, licht kalend met snor en een beginnende onderkin: een afgekoppelde krachtcentrale. Hij moest moed verzamelen, een nieuw doel vinden in zijn leven, ook zoiets mannelijks. Misschien werd het wel iets met die vriendin in Duitsland met wie hij op de computer had gechat, maar je kon nooit weten. Uit armoe was hij in een stacaravanpark gaan wonen, had gehoord dat het ,,daar wel leuk was''.

Wat had hij nou geleerd van de scheiding, vroeg de interviewer. ,,Nou, ik heb geleerd meer van me af te praten'', zei hij, maar hij was duidelijk nog steeds niet soepel van tong. Later zag ik hem, hersteld van een depressie, die hem van zijn werk had gehouden. Hij stond voor een monument waar een wit laken overheen was getrokken: zijn nieuwe Opel. De verkopers trokken het laken eraf en hij ging erin zitten. Ik zag de vreugde waarmee hij het stuur, de knoppen en de handels betastte. Maar wel een vreugde die woordeloos was en waar echtgenotes minder begrip voor hebben, vooral als ze financieel zelfstandig zijn. In een klaagshow of een straatinterview zou zo'n man nooit aan bod komen, wel in een docu van Michiel van Erp.

Op een ander net werd een trieste oplichter met de verborgen camera betrapt door het misdaadprogramma Peter R. de Vries. Hij noemde zich Jamal en wilde nepgoud verkopen voor tienduizenden guldens. De Vries kwam er al gauw achter dat hij de 62-jarige Valkenburgse woonwagenbewoner Frans S. was, aan het hoofd van een familie die al twee keer eerder tot groot amusement van de kijkers was betrapt, eerst met valse mobiele telefoons, later met een lading lege sloffen sigaretten. Spannend was het zeker. Toen Frans S. uit het Eindhovense motel stapte na de eerste afspraak met de medewerkers van De Vries, kwam hij vol in beeld. Hij speelde Don Corleone, brede gleufhoed, mooi gebruind, dun grijs snorretje, hagelwit overhemd, dun stropdasje. Dreigde dat hij een pistool had. Maar hij was slecht ter been, want de trap moest hij zijdelings af en daarna stapte hij in een oud model Mercedes.

Bij de volgende afspraak bracht deze Don Corleone het gouddraad mee, Peter de Vries confronteerde hem en bij de eerste aanraking droop de goudverf al van de koopwaar af. Don Corleone viel meteen uit zijn rol, sputterde tegen en vertrok. Eerst had De Vries nog gezegd dat hij ,,honderden mensen'' had opgelicht maar toen De Vries later zijn vondst bij de Eindhovense politie meldde, had hij het over ,,tientallen'' slachtoffers. De slachtoffers zijn meestal zelf oplichtertjes, dus de kans op aangifte is klein.

Prima om misdadigers tijdens de daad in beeld te brengen maar als die Don Corleone een zware jongen was geweest, had die allang een Moszkowicz in de arm genomen om herkenning bij de uitzending tegen te houden.

    • Maarten Huygen