Grieks-Turks immigratie-akkoord

Griekenland en Turkije hebben gisteren overeenstemming bereikt over het tegengaan van illegale immigratie. Beide verplichten zich `sluikimmigranten' die van het ene naar het andere komen, binnen twee weken weer op te nemen, na terugzending.

Het akkoord werd gisteren in Athene beklonken door de Turkse minister van Buitenlandse Zaken, Ismail Cem, en zijn Griekse collega Jorgos Papandreou. Het gaat vooral om mensensmokkel van Turkije naar Griekenland. De nieuwe afspraken kunnen als een aanzienlijke Turkse concessie worden beschouwd, tegen de achtergrond van het feit dat Ankara er van Griekse zijde nauwelijks verholen van werd beschuldigd, de toenemende stroom van bootvluchtelingen aan te moedigen in plaats van af te remmen. Turkije heeft zelf vrijwel geen opvangcentra voor immigranten, iets waaraan overigens ook in Griekenland nog een schreeuwende behoefte bestaat.

Een en ander is juist dezer dagen weer aan het licht gekomen met de komst van de wrakke Turkse boot Brelner die tijdens een storm in de Ionische Zee dreigde te vergaan. Aan boord bleken zich, behalve zeven Turkse `mensensmokkelaars' 718 Iraakse Koerden, Indiërs, Pakistanen, Iraniërs en Afghanen te bevinden, een recordaantal na een zomer waarin vrijwel dagelijks dergelijke menselijke ladingen op Griekse kusten `aanspoelden'

Het bezoek van Cem aan Athene viel samen met een oproep van de president van de Turkse Republiek van Noord-Cyprus, Rauf Denktas aan zijn ambtsgenoot van `Zuid-Cyprus', Kliridis, om direct en zonder bemiddeling van derden een ,,oprechte dialoog'' te voeren over de toekomst van het verdeelde eiland. In deze oproep is met name de zinsnede ,,zonder tussenkomst van derden'' opvallend. In de vredesgesprekken die onder auspiciën van de Verenigde Naties plaatshadden, weigerde Denktas immers om in één kamer te zitten met Kliriridis, omdat Zuid-Cyprus Noord-Cyprus niet als aparte staat wil erkennen.

Denktas' komt in een week waarin de spanning over Cyprus sterk opliep. Al langere tijd is het Ankara een doorn in het oog dat Zuid-Cyprus ferm op weg is om lid te worden van de Europese Unie. Enige dagen terug dreigde premier Ecevit voor het eerst openlijk met de annexatie van de Turkse Republiek van Noord-Cyprus (alleen door Ankara erkend) als Zuid-Cyprus inderdaad de Unie binnen mag.

De kwestie-Cyprus maakte dat het bezoek van minister Cem aan Athene in Turkije toch vanuit een perspectief van crisis werd benaderd. Aan het begin van het bezoek, zo schreef een Turkse krant, noemde de ministers van Buitenlandse Zaken elkaar weer keurig `mijnheer Papandreou' en `mijnheer Cem': het `Ismail' en `Jorgos', dat een symbool geworden was van de toenadering tussen beide landen, was even van de baan. Met de overeenkomst over de repatriëring van immigranten gaven beide ministers toch weer een impuls aan de Turks-Griekse betrekkingen.