Getob over opzet Keukenhof

Na een half jaar is Jaap van Riesen al weer vertrokken als directeur van de Keukenhof in Lisse.

Met de Keukenhof is iets geks aan de hand. Iedereen in Nederland kent de enorme bloementuin in Lisse, maar bijna niemand onder de 65 gaat er, uit vrije wil, heen. Nederlanders halen hun neus op voor zoveel onbeschaamde folklore, de tulpen, de klompen, de molens. Maar de toerist kan er niet genoeg van krijgen, elk voorjaar gaan er weer bussen vol heen.

Het is ook de toeristenindustrie die kort na de Tweede Wereldoorlog een slimme deal sloot met de bloembollenindustrie. Bloembollen verkoop je niet vanuit een loods, was het idee. Mensen moeten de tulpen zien en dan kopen ze die bollen wel. Het toenmalige bureau voor toerisme zag in de tulp een goede vertegenwoordiger van het `product Holland'. En dus leveren de telers sinds de jaren vijftig elk jaar gratis zeven miljoen bloembollen, en de toeristenbranche maakt er een internationale tentoonstelling mee op de geestgronden achter de duinen. En de toerist betaalt ervoor.

Voor het eerst sinds jaren is het aantal bezoekers dit jaar onder de 800.000 gebleven. Niet omdat de bezoekers vergrijzen, zegt inmiddels ex-directeur Jaap van Riesen van de Keukenhof. ,,Het Nederlands publiek was altijd al grijs.'' De Nederlander gaat liever naar de Efteling of Duinrell dan naar een bloementuin.

Van Riesen werd in mei directeur en vond dat de Keukenhof zich meer moest richten op de Nederlandse markt. Hij stelde een koerswijziging voor. De bloembollen, zegt hij, zijn de charme maar ook de beperking van de Keukenhof. ,,Ik wilde niet alleen het oog van de bezoeker prikkelen, maar ook zijn neus.'' Hij had plannen voor een geurlijn en een lichtshow, en hij stelde voor meer culturele activiteiten binnen te halen.

Geen goed idee, vinden Jaap Buddingh' en Henk van Os, commissaris en voorzitter van de Raad van Commissarissen. Buddingh': ,,We hebben al majeure investeringen gedaan in de Keukenhof, de tuinen zijn uitgebreid, er zijn paviljoens bijgekomen. De plannen van Van Riesen waren ons te duur.'' Van Riesen moet zeggen dat de Keukenhof er door de investeringen uitziet ,,als een plaatje''. Alleen, er moeten wel mensen naar komen kijken.

Waar we het over hebben, zegt Van Riesen, is een soort van Disneyficatie. Je moet concurreren met de andere attracties, de bezoeker moet wat te doen hebben. ,,Niet dat ik er een Disneypark van wilde maken, maar ik wilde wel verdieping.'' Waarschijnlijk, zegt hij, had ik hetzelfde probleem als ik van een Disneypark een bloemencentrum had willen maken.

Voorzitter Van Os wil dat de Keukenhof zich bezighoudt met de core-business: de bloembollen. Niet meer en niet minder. ,,Je moet niet proberen te concurreren met andere evenementen en dan je eigen achterban verliezen.''

Van Riesen is per direct en ,,sans rancune'' opgestapt. Hij zal zijn plannen als extern adviseur van de Keukenhof verder uitwerken.