`Palestijnen hadden het beter onder Israëliërs'

De Palestijnen hebben niet alleen met Israël van doen, ook met hun eigen autoriteiten. Alaa Wahba, een conciërge, werd door hen doodgeslagen.

Als Fatma Wahba uit het vluchtelingenkamp Khan Younis in Gaza het hele verhaal over haar zoon Alaa heeft gedaan, verzucht ze: ,,Bij Allah, we hadden het beter onder de Israëliërs. Toen wist je waar je aan toe was, en ze zorgden er in ieder geval voor dat mensen niet aan de martelingen bezweken... Al-'Arab jarab (de Arabieren zijn gajes, red.).''

Dat de Palestijnse autoriteiten zich sinds hun oprichting in 1994 op grote schaal te buiten gaan aan intimidatie, afpersing, omkoping, opsluiting zonder proces en marteling was al langer bekend – hoewel het opvallend weinig aandacht krijgt bij westerse donoren, politici en media.

Volgens gegevens van de Palestijnse Mensenrechten Monitor Groep zijn er sinds 1994 23 mensen onder duistere omstandigheden in de Palestijnse gevangenissen gestorven. Maar wat Alaa Wahba, de zoon van Fatma, medio oktober overkwam deed zelfs de meest geharde Palestijn naar het hoofd grijpen.

Het begon met een opname van 5.000 dollar door Alaa om de bruiloft van zijn broer te betalen. Er leek geen vuiltje aan de lucht, totdat vier dagen later twee politiemensen Alaa kwamen ophalen voor ondervraging wegens `bankfraude'. Vier dagen later was Alaa dood. Hij had bekend een collaborateur te zijn en zich vervolgens opgehangen, was de officiële lezing.

En toen had de Palestijnse geheime dienst pech. Want Alaas broer Ghassan is arts en deed een eigen lijkschouwing. Hieruit bleek ondubbelzinnig dat Alaa was gemarteld en zich onmogelijk kon hebben verhangen. ,,Wie sterft door verstikking vertoont bepaalde kenmerken'', vertelt Alaas zus Abir in het krakkemikkige betonnen huis in het vluchtelingenkamp. ,,In plaats daarvan had het lichaam van Alaa enorme wonden op zijn achterhoofd, in zijn nek, in zijn middel...''

Normaal staan leden van de moslimextremistische groepen Hamas en Islamitische Jihad klaar om iedere collaborateur te lynchen, maar deze zaak was anders. [Vervolg MARTELEN: pagina 5]

MARTELEN

'Je kunt zelfs beter geen mooie vrouw trouwen'

[Vervolg van pagina 1] Maar ditmaal zochten de fundamentalisten hun seculiere tegenstanders van de links-extremistische PFLP en DFLP op voor een gezamenlijke verklaring: Alaa kon onmogelijk een collaborateur zijn geweest. ,,Alaa was een simpele concierge op een meisjesschool'', vertelt zijn andere zus Tahawi. ,,Hij was een beetje achterlijk en als zijn zoontje van tien iets zei, dan antwoordde hij: ok, jij zal het wel weten.'' Een buurtbewoner vertelt over Alaas reactie op de moord op de Israëlische minister Ze'evi, drie weken geleden: ,,Hij zei: Zevier? Wie is dat? Alaa was nog nooit in Israël geweest, hij had geen idee.''

Mensenrechtenactivisten, buurtbewoners en politieke activisten menen dat het om een uit de hand gelopen geval van afpersing gaat. Via via ontdekten leden van de geheime dienst dat Alaa 5.000 dollar had had opgenomen. Die heeft geld, dacht men, en daar kunnen we best een deel van afnemen. Maar Alaa reageerde waarschijnlijk verkeerd, hij werd te vaak en te veel geslagen, waardoor hij uiteindelijk bezweek. Om een schandaal te vermijden, dwong de geheime dienst een andere Palestijn tot een verklaring dat Alaa een collaborateur was; later gaf deze verklikker toe te hebben gelogen.

Inmiddels hebben de autoriteiten de naam van Alaa gezuiverd, en hem tot `martelaar van de intifadah' uitgeroepen. Ook is de familie 40.000 dollar geboden, in ruil voor stilzwijgen. Maar moeder Fatma wil daar niets van weten: ,,Ze houden hun geld maar. We hebben de namen, adressen en telefoonnummers van degenen die Alaa arresteerden. Als de autoriteiten niets doen, nemen we zelf bloedwraak. Dat kan een jaar duren, of tien jaar, maar we krijgen ze te pakken.''

Gevallen zoals van Alaa staan niet op zichzelf. Het roept de vraag op wat voor dictatuur er zal komen wanneer de directe en indirecte Israëlische bezetting ooit plaats maakt voor een Palestijnse staat.

,,Het is een wetteloze puinhoop hier'', zegt Osama, die jaren in Israël heeft gewerkt. ,,De joden zijn onze vijand, maar daar heb je wel rechten. Ik krijg daar als arbeider mijn salaris gegarandeerd, kom daar hier maar eens om.'' Volgens onbevestigde berichten heeft de directeur van de Veiligheidsdienst Mohammed Dahlan recentelijk gedreigd met ontslag als er niets gebeurde aan de corruptie en het machtsmisbruik. ,,Mensen klagen op dit moment meer over de Palestijnse autoriteiten dan over de Israëlische bezetting'', zou hij tegen Arafat hebben gezegd. Een Palestijn die zijn fortuin maakte in de Golf en in 1994 terugkwam, vertelt hoe hij al een aantal malen zomaar is gearresteerd en zich moest vrijkopen. Een Hamaslid uit een rijke familie overkwam hetzelfde. En een lid van de linkse PFLP in Gaza vertelt: ,,je kunt tegenwoordig zelfs maar beter geen mooie vrouw trouwen. Want dan komen ze je arresteren, om jouw vrijlating tegen haar `schaamte' te ruilen.''

    • Joris Luyendijk