Europese Unie

In zijn column van 25 oktober steekt J.L. Heldring de draak met de pogingen van de Europese Unie een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid te ontwikkelen.

Als argument gebruikt hij het feit dat deze in de nasleep van de 11 september voor de VS geen rol van betekenis heeft gespeeld. Ja, dat had waarschijnlijk pas gekund in de laatste fase van zo'n ontwikkeling.

Maar mag je iemand die nog met rijlessen bezig is verwijten dat hij nog niet volwaardig aan het verkeer kan deelnemen? Mag je op grond van diens huidige rijgedrag concluderen dat hij nooit het rijbewijs zal behalen?

De EU treedt bij het huidige conflict op met aanzienlijk meer eensgezindheid dan destijds bij de Golfoorlog. Daarnaast is het ook op veel andere terreinen gelukt om met één stem te spreken, zoals in Macedonië. De rol van Hoge Vertegenwoordiger Solana is misschien nog weinig spectaculair, maar was tien jaar geleden ondenkbaar.

Het groeiend bewustzijn dat een nationaal buitenlands en veiligheidsbeleid geen enkel gewicht meer in de schaal legt, maakt de bereidheid van de EU-landen op dit terrein naar elkaar toe te groeien steeds groter. Zo stemde ook Nederland na flinke aarzelingen in met de door Heldring gehekelde snelle interventiemacht van 60.OOO die in 2003 klaar moet zijn.

Het is te gemakkelijk de EU, die nog midden in dit groeiproces zit, te verwijten dat de VS haar op dit onverwachte moment niet zien staan. Dat het onderonsje, voorafgaande aan de top van Gent van Chirac, Schröder en Blair, tactloos was, mag waar zijn. Niettemin was het de eerste maal dat de Grote Drie in de EU hun optreden in een dergelijke ernstige crisis op elkaar afstemden.

Je zou dat ook kunnen zien als verdere aanzet tot een eigen rol van Europa of als een voortijdige en onvolledige toepassing van het door de EU aanvaarde principe van de versterkte samenwerking (flexibiliteit).

    • Eppo Jansen den Haag