Volgens Bos `geen vriendjespolitiek'

Toenmalig staatssecretaris Vermeend (Financiën) heeft niet onoorbaar gehandeld bij de fiscale behandeling van de financiering van de films Enigma, The Discovery of Heaven en Fogbound. Suggesties als zou Vermeend (thans minister van Sociale Zaken) een belastinginspecteur overruled hebben en de makers van de Mulisch-verfilming hebben bevoordeeld, zijn onterecht.

Dat zei Vermeends opvolger op Financiën, Bos, gisteren in de Tweede Kamer. Tweede-Kamerlid Harrewijn (GroenLinks) had Bos om opheldering gevraagd naar aanleiding van enkele publicaties in de Volkskrant over Vermeends vermeende betrokkenheid bij The Discovery of Heaven. Volgens de krant zou Vermeend de fiscale constructie (de zogenoemde commanditaire vennootschap) voor de film van regisseur Jeroen Krabbé, scenarist Edwin de Vries en producent Ate de Jong, versneld hebben laten behandelen en goedkeuren nadat De Vries hem daarom had gevraagd. Vermeend zou mede daarvoor twee nieuwe mensen bij de dienst in Hilversum hebben gedetacheerd, aldus de krant.

Producent De Jong zou in contact met Vermeend gebracht zijn via Kamervoorzitter Van Nieuwenhoven (PvdA). Van Nieuwenhoven staat ook op de aftiteling van de film, die vorige week in première ging. Een aanbod van de makers van de film om ook Vermeend op de aftiteling te noemen is door het secretariaat van de toenmalige staatssecretaris afgewezen.

GroenLinks'er Harrewijn vond dat rondom deze hele zaak ,,een sfeertje van vriendjespolitiek en chantage'' was ontstaan. Hij betichtte Financiën ervan ,,rechtsongelijkheid'' te creëren, door sommige belastingplichtigen voorrang te geven boven andere. ,,Niet iedereen heeft het telefoonnummer van de staatssecretaris'', aldus Harrewijn.

Volgens Bos is er geen enkele sprake van ,,vriendjespolitiek''. Hij legde uit dat de belastinginspecteur die de cv's behandelde in de maanden voor de behandeling van de Enigma-cv (waarvan Discovery deel uitmaakte) reeds met een grote achterstand te maken kreeg, omdat de hele fiscale regeling een groter succes bleek dan verwacht. Onder meer de financieringsconstructie van Discovery, die onderdeel uitmaakte van een pakket van drie films, lag daardoor al even op de plank.

Om een eind te maken aan de achterstand besloot Vermeend twee extra inspecteurs op de cv's te zetten. Van enige inhoudelijke bemoeienis met de Enigma-cv is geen sprake geweest, zo verzekerde Bos.

De snelle behandeling van de cv, waarin naast Discovery ook de films Enigma en Fogbound waren ondergebracht, was nodig omdat Enigma-hoofdrolspeelster Kate Winslet zwanger was, hetgeen de productie van die film, en daarmee de goedkeuring van de financiering, onder druk zette. Volgens Bos waren in het verleden ook om andere redenen bepaalde cv's al eens eerder behandeld, omdat uitstel tot definitief afstel van de betreffende film zou hebben geleid.

Daarbij kwam volgens Bos dat de belastinginspecteur in eerste instantie nog cruciale gegevens miste van zakenbank MeesPierson over de cv, zodat hij nog niet kon worden goedgekeurd. Bos legde de Kamer nog eens omstandig uit dat het tot de standaardtaken van een staatssecretaris van Financiën behoort om ,,ook individuele problemen van belastingplichtigen met de Belastingdienst'' serieus te nemen. ,,U moest eens weten hoeveel brieven en telefoontjes ik krijg over dergelijke gevallen'', zei Bos, die het overigens ,,zijn stijl van politiek bedrijven'' vindt om met dergelijke klachten serieus om te gaan.

Financieel woordvoerder H. Voûte-Droste (VVD) laat het er nog niet bij zitten en wil van de staatssecretaris weten welk deel van het budget van de overwegend Engelse productie Enigma precies in Nederland uitgegeven werd. De producenten hadden eerder laten weten dat het bij de door Mick Jagger geproduceerde film, die overigens een groot succes is in Engeland, vooral zou gaan om muziekopnamen met medewerking van het Concertgebouworkest en enkele draaidagen in Nederland.