Romeinse Rijk

Onder de titel `Het Imperium Americanum' trekt Anton van Hooff (NRC Handelsblad, 23 oktober) een aantal parallellen tussen het Romeinse en het Amerikaanse Rijk. Zeer interessant en waarschijnlijk zeer correct.

Inzake de ondergang van het Romeinse Rijk blijft mijns inziens één aspect onderbelicht. Het Romeinse Rijk verwerd rondom het jaar 0 tot een multiculturele samenleving. Het is zelfs het enige historische voorbeeld van een multiculturele samenleving dat wij hebben.

Enorme immigratiestromen uit alle onderworpen delen werden niet beteugeld door de Romeinen zelf. De integratie van de allochtonen in de Romeinse samenleving kon niet worden afgedwongen. En uiteindelijk vervingen de allochtonen de Romeinse autochtone bevolking, zozeer zelfs dat er Spaanse en later Germaanse keizers op de troon kwamen.

Aangezien de Verenigde Staten wel een multiraciaal en multireligieus land zijn, maar absoluut niet multicultureel, is er voor de VS wel hoop. Voor Europa doet dit echter het ergste vrezen.