Islam 1

De verhevigde belangstelling voor het positieve islamitische gedachtegoed enerzijds en wat men kan noemen het islamitisch fascisme anderzijds mag niet verslappen. De zogenoemde westerse sociale en politieke verworvenheden spelen hier een belangrijke rol.

Het positieve islamitische gedachtegoed heeft vele universele aspecten die aansluiting vinden bij ons westerse normen- en waardenstelsel. Neem beginselen als democratisch overleg, vrouwenemancipatie, verzorgingsstaat, natuurbehoud, multiraciale en multiculturele aspiraties, werkethiek, burgerlijke deugdzaamheid en individuele zelfontplooiing in vrijheid.

De moslims kennen drie bronnen van inspiratie: de koran, de profeet Mohammed en het universum. Met dat laatste wordt bedoeld dat mensen kunnen leren door gebeurtenissen in de natuur en de maatschappij. Dit hebben alle mensen gemeen en biedt de meeste aanknopingspunten voor moslims bij niet-moslims. De drie bronnen van islam zijn ook inspirerend, voor moslims en niet-moslims. Zij zetten ons aan het denken, leiden tot een voortdurend zelfonderzoek als individu en maatschappij. ,,Islam is `verbluffend modern'', aldus Sjoerd de Jong, die in deze krant van 9 oktober Ernest Gellner aanhaalde.

Dit geldt niet alleen in sociologisch opzicht. De islam heeft ook aandacht voor het innerlijke, het onzichtbare. Daarmee is het in staat een belangrijke behoefte die veel moderne mensen blijven voelen, te bevredigen. Het zijn juist deze aspecten van islam waar belangrijke huidige stromingen in islam niets van willen weten. Dit leidt tot een strikt formele islam wars van wat in deze kringen volksislam of zelfs ketterij wordt genoemd. Juist deze stromingen sluiten aan bij de moderniteit.

Een systeem van eenvoudige praktische richtlijnen zoals de islam kent, wordt daardoor een systeem van regels gebaseerd op een dode-letter-interpretatie. Deze attitude maakt moslims ontvankelijk voor zogenoemde fascistoïde denkbeelden waarbij het verleden wordt geromantiseerd, de eigen natie superieur wordt geacht en uiteindelijk, geweld als oplossing wordt verheerlijkt.

De islam is ontzettend ziek, maar kan niet sterven. Laten wij in het Westen daarom de islam helpen de inhaalslag te maken en de westerse sociaal-politieke verworvenheden incorporeren in een gerevitaliseerde islam – een islam van mensen die een constructieve bijdrage leveren aan de westerse maatschappij. Dat is wat voor ons allen, gelovigen en niet-gelovigen, een uitkomst biedt.