Braindrain zorgt voor armoede in Afrika

Een derde van de hoogopgeleiden Afrikanen heeft het continent de afgelopen vijftien jaar verlaten om elders op de wereld werk te zoeken. Het kost de Afrikaanse landen samen jaarlijks 4 miljard dollar om de gaten van deze braindrain te vullen met werknemers uit het westen die vaak veel duurder zijn. Volgens een onderzoek van de Zuid-Afrikaanse Universiteit van Natal staat dat bedrag gelijk aan 35 procent van de officiële westerse ontwikkelingshulp aan Afrika.

Het onderzoeksrapport geldt als discussiestuk op een conferentie in Kenia waar de Wereldtop voor Blijvende Ontwikkeling wordt voorbereid. De exodus van het Afrikaanse intellect houdt economische groei van het continent in een wurggreep en heeft volgens het rapport armoede in de hand gewerkt.

Jaarlijks emigreren 23.000 Afrikaanse academici naar het westen. De meesten gaan op zoek naar betere werkomstandigheden, maar politieke vervolging is voor velen ook een reden om te vertrekken. Op een conferentie van de Verenigde Naties in Ethiopië riepen wetenschappers vorig jaar Afrikaanse regeringen op toleranter voor de eigen intellectuelen te zijn omdat ,,niet iedere promovendus een opponent is''.

De Zuid-Afrikaanse president Mbeki heeft zich herhaaldelijk beklaagd over de uittocht van hogeropgeleid personeel. In 1999 emigreerden bijna 9.000 Zuid-Afrikanen, voornamelijk blanken, naar het westen. Het Nederlandse uitzendbureau Randstad ronselde vorig jaar Zuid-Afrikaanse verplegers om het personeelsprobleem in de ziekenhuizen op te lossen. Zij zijn inmiddels terug in Zuid-Afrika, na een mislukt avontuur.

Britse uitzendbureau's haalden zich de woede van de Zuid-Afrikaanse minister van Onderwijs, Kadar Asmal, op de hals door docenten in Zuid-Afrika te werven. Asmal noemde dit een ordinaire rooftocht. Zuid-Afrika heeft zelf een groot tekort aan leraren.