69 MANHATTAN

Phileas Fogg deed het in 80 dagen, The Ramones in 80 tournees. De Achterpagina gaat in 80 hits de wereld rond. Vandaag de 69ste stop: Manhattan.

Het is, achteraf, niet moeilijk om in popsongs voorspellingen voor de aanslag op het World Trade Center op Manhattan op te sporen. Neem bijvoorbeeld `When The Shit Hits The Fan – Sunset Boulevard' van Todd Rundgren. ,,Earthquake in New York City / The Chrysler Building fell in my yard'', zo begint dit liedje dat op de elpee A Wizard A True Star uit 1973 staat. ,,But when the shit hits the fan,/ I think I'll have to make my way / Back to Sunset Boulevard.''

Achtentwintig jaar geleden waren dit raadselachtige woorden. New York City was niet een stad die bekend stond om zijn hevige aardbevingen. En Los Angeles, de stad waar Sunset Boulevard loopt, was ook toen al juist berucht om zijn verwoestende aardschokken. Maar na 11 september is `When The Shit Hits The Fan' een volkomen begrijpelijk lied. In een tijd waarin vliegtuigen dienst doen als bommen, is de kans om geraakt te worden inderdaad kleiner in Los Angeles, de zee van vrijstaande huizen, dan op Manhattan, het woud van wolkenkrabbers.

Of neem `Heavy Metal Kid', ook al van Todd Rundgren, dit keer van zijn elpee Todd uit 1974. Het laat de gedachten horen van een rancuneuze jongere. ,,It's like a normal Times Square day on 42nd Street/ I feel like trashing some windows and crunching some feet'', zijn de eerste regels van dit grimmige lied.

In 1974 waren de 42ste straat en het Tijdplein in New York nog niet door de firma Disney en andere investeerders opgeknapt tot een glanzende fun city, maar vormden een smoezelig geheel van pornowinkeltjes en temeierhotels. Het was de passende omgeving voor het grote onbehagen van de 'heavy metal kid' . ,,I watch society crumble and I just laugh (hee hee) / They soon will see what it's like to be the other half.''

De `heavy metal kid' heeft zin om de eerstvolgende voorbijganger in elkaar te rammen. Sterker nog, hij wil de hele wereld naar gort helpen, uit rancune tegen zijn vader, milieuvervuiling en andere erge dingen. Hij probeert hem te vergeten maar dat lukt niet. ,,I was a sweet little kid once/ Now I'm a full grown crank'', zingt hij . ,,And when I die I'll probably come back as a Sherman tank.'' Hij eindigt het lied met de apocalyptische verzuchting: ,,I know that I could make this world so peaceful and calm / If I could only get my hands on a hydrogen bomb.'' Zevenentwintig jaar geleden leek dit een overdreven wraakzuchtige reactie, maar in deze tijd van heavy metal muzelmannen is het verre van denkbeeldig.

Manhattan roept in de popmuziek vaker grimmige reacties op. ,,Let your money hustle / Bet you'd sell your mother'', zingt de Britse groep 10CC in `The Wall Street Shuffle', een nummer 1-hit uit 1974. `The Wall Street Shuffle' is een aanklacht tegen de wereld van het snelle beursgeld.

Zelfs Broadway, de diagonale straat waar ter hoogte van Times Square de grote theaters zijn gevestigd, komt er in popliedjes niet goed af. In hun nummer-8-hit uit 1975 geven The Bee Gees `de nachten op Broadway' de schuld voor de vooralsnog onbeantwoorde liefde die de ikfiguur voor iemand heeft opgevat: ,,Well, I have to follow you / Though you didn't want me to / But that won't stop my lovin' you / I can't stay away / Blaming it all on the nights on Broadway'', piepen de drie mannen in `Nights On Broadway'.

In `The Lamb Lies Down On Broadway' van de symfonische groep Genesis is Broadway het decor van surrealistische taferelen. Maar één ding is wel duidelijk: Broadway is eerder een grimmige dan een plezierige plek. `The Lamb Lies Down On Broadway' eindigt met een citaat dat in 1962 voor het eerst op de plaat werd gezet door The Crystals en vervolgens door vele anderen werd gecoverd. In 1982 had George Benson er een hit mee. Ook hier roept Broadway verwachtingen op die niet uitkomen. Van de heldere lichten op Broadway en de vrouwen die er `anders' zouden zijn, merk je niets als je geen cent op zak hebt, zingt de ikfiguur. Maar in dit geval laat hij het er niet bij zitten. Met een ongebroken Amerikaans geloof in een gouden toekomst, zingen The Drifters: ,,Ha! They say that I won't last too long on Broadway / I catch a Greyhound bus for home, they all say / But oh! They're dead wrong, I know they are / 'Cause I can play this here guitar / And I won't quit till I'm a star on Broadway.''