Bitterheid in relatie VS-India

Verrast moet India aanzien hoe de relaties tussen VS en Pakistan – een land dat terreur tegen India steunt – zijn opgebloeid.

De Amerikaanse minister Colin Powell van Buitenlandse Zaken was niet gelukkig. Hij keek zelfs ronduit geïrriteerd bij zijn aankomst in Delhi, gisteravond, en zijn verzoek om beheersing te betrachten klonk bijna bestraffend. Net nu hij naar Pakistan en India komt om te praten over de toekomst van Afghanistan, breken er vuurgevechten uit tussen de legers van beide landen langs de bestandslijn in Kashmir.

Dat is bijna een jaar niet gebeurd. Er vielen elf doden: allen moslimmilitanten die, juist toen Powell uit Islamabad richting Delhi vertrok, probeerden de bestandslijn te passeren. Althans, dat beweert India. Pakistan houdt vol dat van infiltratie geen sprake was. En Powell weet dat er in dit soort kwesties niets toevallig is.

Het zegt alles over de relatie tussen India en Amerika. India was een van de eerste landen die na 11 september medeleven uitte. Premier Vajpayee wees direct in een fax op de warme band van India met de VS. En nog voor er besloten was tot een aanval op Afghanistan, had de Indiase minister van Buitenlandse Zaken (en waarnemend-minister van Defensie) Jaswant Singh, toegezegd dat de Amerikaanse luchtmacht de Indiase luchthavens mocht gebruiken. Het was wat prematuur en Amerika legde het aanbod naast zich neer.

Want vanuit strategisch oogpunt konden de Amerikanen beter zaken doen met Pakistan. Pakistan had nog contact met de Talibaan en Pakistan is het directe buurland van Afghanistan.

In India ging men er min of meer vanuit dat Musharraf niet de moed zou hebben om Amerika openlijk steun te bieden. Uit een opiniepeiling van gisteren blijkt zelfs dat 83 procent van de Pakistaanse bevolking achter de Talibaan staat. Musharraf, zo was de Indiase inschatting, zou een pragmatische afweging maken: met Amerika meegaan zou een ondergang zijn voor zijn politieke carrière. Hij zou licht hellen naar fundamentalistische zijde en de Amerikanen zouden hun geduld verliezen.

Dan zouden de Amerikanen bij India aankloppen, de trouwe bondgenoot, door ex-president Clinton betiteld als het vriendelijkste land ter wereld.

Tot verbazing van Delhi liep het allemaal anders: Musharraf trotseert de felle moslimoppositie in zijn land en heeft een ruimhartig gebaar gemaakt naar de internationale coalitie tegen terrorisme.

India reageerde verontwaardigd, vooral toen begin deze maand een zelfmoordactie bij het parlementsgebouw van Kashmir tot 36 doden had geleid. Hoe kan een land, dat volgens India direct, dan wel indirect steun biedt aan zulke terreuracties, de voorhoede vormen in de strijd tegen terreur?

India uitte deze boodschap aan Tony Blair, die als speciale afgezant van de internationale coalitie anderhalve week geleden India aandeed. En aan Bush zelf, uit monde van minister Jaswant Singh. Bush veroordeelde de terreuractie in Kashmir, maar veranderde niet van houding tegenover Pakistan. En Powell heeft zelfs gesuggereerd dat het in Kashmir misschien niet alleen gaat om terreurdaden van buitenlandse militanten, maar ook om een strijd van de plaatselijke bevolking. Dat is het Pakistaanse standpunt. En dat heeft India zeer verbitterd.

Daar komt bij dat minister Jaswant Singh, die ook defensie in zijn portefeuille had, gistermiddag die post afstond aan George Fernandes. Fernandes trad in maart als minister van Defensie af wegens een corruptieschandaal. Maar hij is teruggeroepen, omdat de hindoenationalisten in de regering vinden dat hij kordater optreedt tegen moslimterroristen. Nog geen twee uur na zijn benoeming vond de toevallige infiltratie plaats langs de bestandslijn in Kashmir. India sloeg hard terug. Als boodschap aan de hindoes in eigen land, en aan Amerika, dat India een eigen lijn trekt. Of Powell er geÏrriteerd bij kijkt of niet.