Malle huismannen

Humor is een vorm van agressie, schijnt Freud te hebben gezegd, en vandaar waarschijnlijk dat verreweg de meeste humoristen mannen zijn. Komische vrouwen zijn vaak travestieten, denk aan de creaties van Paul Haenen, Paul de Leeuw en Dame Edna. De populairste cabaretiers zijn mannen, nieuwe humoristische programma's worden altijd gemaakt door groepjes mannen met hier en daar een vrouw erbij. Dat kan niet liggen aan sekse-discriminatie. Leuke grappen zijn zo zeldzaam dat de enkeling die slaagt op handen wordt gedragen, volle zalen en hoge kijkcijfers trekt. Op gunstige uitzonderingen na (Brigitte Kaandorp, Sanne Wallis de Vries bijvoorbeeld) wordt om mannen het hardste gelachen.

Misschien dat Vrouwenstudies er alsnog in slagen de vrouwelijke achterstand te wijten aan witte mannelijke overheersing. Dan kunnen ze zich ook richten op het verschil tussen mannelijke en vrouwelijke humor. Vrouwelijke humoristen moeten het hebben van beschrijving in de traditie van Mark Twain, mannen blinken uit in de riskantere, harde oneliner. Die oneliner kan falikant misgaan, de beschrijvende humor kan ten hoogste zeurderig worden.

Vrouwen mogen mannen belachelijk maken maar het omgekeerde komt minder vaak voor, tenzij in travestie-vorm. Vrouwelijke karakters zijn moeilijker te imiteren, want minder scherpe kantjes, tenzij ze Margaret Thatcher of koningin Beatrix heten. Kopspijkers heeft tegenwoordig een satirisch imitatieforum en Sanne Wallis de Vries had moeite om Máxima te imiteren, want ze is zo jong, bevallig en glad. Pim Fortuyn en Balkenende waren gemakkelijker na te doen.

Deze inleiding ter aankondiging van het nieuwe satirische programma Daar vliegende panters. Weer door drie mannen gemaakt. Vorige week stuitte ik zappend op een flauwe scène die mij het ergste deed vrezen eentje maar, dus dat telt niet - maar de uitzending van gisteren vond ik grappig.

Daar vliegende panters is wat ze bij de BBC een fast show noemen, waarin vele items elkaar afwisselen in nog geen half uur. Een minder geslaagde grap die doen zich bij de BBC ook voor - wordt dan snel overstemd door een goeie. Deze snelle aanpak is geheel tegen de Hilversumse neiging in om de schaarse humor net zolang op te koken tot alle smaak verdwenen is. Wel bewerkelijk, zoveel complete scènetjes en zelfs buitenopnames en vandaar dat er slechts negen van zijn te zien.

De Nederlandse show is filmisch uitvoeriger, virtuozer en minder sober dan de BBC-versie en een tikje minder puntig. Een snel, muzikaal nummer van supermarkt-cassières die tussen het werk door in het Brabants over hun seksuele avonturen kletsten. Een hondje dat zich verhing omdat het genoeg had van het bazige vrouwtje. Al schrijvend valt het me op dat er veel geslaagde vrouwenrollen bij waren maar het geheel is ondertekend door het drietal Rutger de Bekker, Diederik Ebbinge en Remko Vrijdag. Een interviewer die de emoties uitmelkt van een echtpaar dat geen kinderen kan krijgen.

Leuk waren de drie dynamische huismannen in het park achter kinderwagens aan, rolschaatsend of sportend. De helden werden dynamisch voorgesteld, zoals dat vaak gebeurt op tv. Werk: freelance parttime it'er, parttime junior consultant of freelance, creative parttime, hobbies koken, uitgaan, De Balie. Later zien we hen terug met hun vrouwen die over hun werk praten en klagen over één van de mannen ,,met lui zaad''. Ach, het is veel minder leuk als ik het navertel. We zien nu een jongere generatie schrijvers middenin de dilemma's van zorg en werk.

Later op de avond zag ik in Goede Daden bij Daglicht, briljant gespeeld door Rifka Lodeizen en Romijn Comen, ook een huisman-kunstschilder die kookte voor een zakendinertje van zijn vrouw. Maar die vrouw in een scenario van Anke Boerstra is verliefd geworden op een man uit haar werk die geslaagder is dan de huis-schilder. Het dilemma van tegelijk carrière willen maken en verzorgd willen worden door een man die nog harder werkt. Kwesties waar niet vaak genoeg om kan worden gelachen, nu minister Borst of Kamerlid Dittrich het nog niet hebben verboden.