Louis van Gaal houdt twijfels over toekomst

Symbolisch voor de treurige afsluiting van het al eerder mislukte WK-kwalificatietoernooi speelde het Nederlandse elftal zaterdagavond de laatste minuten van het duel met Andorra in een onweersbui. Ook in de afsluitende interland tegen een veredeld café-elftal kon Oranje zijn kwaliteit niet in klinkende cijfers omzetten (4-0). En na de moeizame stormloop op de veste van de voetballers uit het dwergstaatje, die met een geheel nieuw systeem zonder aanvallers de 18.500 toeschouwers in het Arnhemse Gelredome verveelden, was het woord aan Louis van Gaal.

De bondscoach weigerde in navolging van zijn Schotse collega Craig Brown de consequenties te aanvaarden van de mislukte kwalificatie voor het wereldkampioenschap van 2002. Van Gaal houdt de Nederlandse voetballiefhebbers in het ongewisse over zijn aanblijven. Bij de oefenwedstrijd tegen Denemarken, op 10 november in Kopenhagen, denkt Van Gaal in elk geval nog op de bank te zitten. Hij heeft een contract met de KNVB tot 2006.

Er zijn echter drie zogenoemde evaluatiemomenten ingebouwd waarop hij de verbintenis eenzijdig kan verbreken. Om te beginnen is dat juni 2002. Maar Van Gaal benadrukte nog eens dat hij zijn beslissing eerder kenbaar zal maken aan de KNVB. ,,En dan is het aan de bond om het moment te bepalen waarop dat besluit naar buiten wordt gebracht'', zei Van Gaal. ,,Ik zou adviseren dat snel te doen. Zoals ook Ajax al in oktober mijn vertrek bekendmaakte. Ik denk overigens niet dat de KNVB mij zal ontslaan.''

Maar inmiddels schijnt in Zeist onvrede te zijn ontstaan over de wijze waarop Van Gaal de afgelopen week openlijk z'n twijfels uitsprak of hij wel bondscoach moet blijven nu hij zijn belangrijkste doelstelling wereldkampioen voetbal worden met het Nederlands elftal eventueel pas in 2006 kan verwezenlijken. Hij had zich immers veel meer op de vlakte kunnen houden. Nu kwam het over als een verkapte sollicitatie naar het buitenland.

Van Gaal is een andere mening toegedaan. ,,Ik ben toch ook een mens? Het zou juist zwak zijn geweest als ik in de emoties rond de uitschakeling mijn ontslag had ingediend. Nu geef ik iedereen een kans er nog eens over na te denken. Ik zet mezelf daarmee echt niet in de etalage. De ervaring leert dat de clubs pas komen als je daadwerkelijk je vertrek hebt aangekondigd.''

En vervolgens nogmaals over zijn twijfels: ,,Ik ben op de toppen van mijn kunnen als coach. Ik voel me heel rijp. Maar ik moet nog vijf jaar wachten om mijn doel te bereiken en ik sta maar een keer per maand op het veld.''

Van Gaal liet verder duidelijk blijken dat zijn bewegingsvrijheid bij de bond de komende weken ook een belangrijk punt in zijn afweging zal vormen. Bij Ajax en zelfs bij FC Barcelona was hij gewend op technisch gebied de baas te zijn. Dat ligt bij de KNVB iets anders. Onlangs constateerde hij nog eens dat in Zeist directeur betaald voetbal Kesler de scepter zwaait en bevoegd is om bijvoorbeeld oefeninterlands tegen Brazilië en Frankrijk van de kalender te schrappen. ,,Ik ben niet alleen in Zeist'', roerde hij dit onderwerp omzichtig aan. ,,Maar wat er bij de KNVB speelt is een interne kwestie. Daar wil ik nu niet te veel over uitweiden. Het is natúúrlijk van belang bij mijn afweging.''

Over twee weken heeft Van Gaal in Spanje nog persoonlijke gesprekken met de Nederlandse internationals van FC Barcelona (Kluivert, Overmars, Reiziger, Cocu en aanvoerder Frank de Boer). Ook met Jaap Stam van Lazio Roma hoopt de bondscoach een onderhoud te hebben. Hij wil van de spelers weten of ze door willen in Oranje en hij zal ze vertellen welke richting hij inslaat wanneer hij verder gaat als bondscoach. Vermoedelijk wil Van Gaal afstappen van het drie spitsensysteem met vleugelaanvallers. ,,Het wordt steeds moeilijker via de vleugels te voetballen, omdat de backs in het internationale voetbal beter worden en sneller'', aldus Van Gaal.

Hij kwam al bij Barcelona tot de conclusie dat de Hollandse School op voetbalgebied rijp is voor aanpassingen. ,,Maar ook zonder vleugelaanvallers kun je attractief voetballen op de helft van de tegenstander.'' De stelling van Van Gaal werd zelfs onderstreept in de ontmoeting met Andorra. Al lag dat deels ook aan de vleugelaanvallers. Rechtsbuiten Sikora kwam zelden zijn directe tegenstander Escura voorbij. Zenden had aan de linkerzijde door zijn snelheid meer succes. Maar hij werd weinig aangespeeld en ook zijn voorzetten leverden weinig op.

Het enige memorabele moment in de overbodige interland was het debuut van de 18-jarige Rafael van der Vaart, die in de 66ste minuut Sikora verving. De Ajacied was net als Vitesse-verdediger Ruud Knol de avond ervoor overgeheveld van Jong Oranje. Een hoge score leek mogelijk, toen Van Hooijdonk al in de vierde minuut een omstreden strafschop mocht nemen. Maar pas kort voor rust kon Seedorf de marge vergroten. In de tweede helft zorgde Van Nistelrooy voor het eindresultaat, een schamel kwartet doelpunten.

Van Gaal, wederom teleurgesteld: ,,Jammer voor het publiek. Er waren zelfs nog veel mensen met een oranje shirt aan. Maar de wil om te presteren was er wel bij de spelers. Dat zag je aan de ijver waarmee ze de bal probeerden te veroveren.''

Ondanks de bescheiden uitslag en de mislukte kwalificatiereeks heeft Oranje na Portugal, dat 33 doelpunten (doelsaldo 26) maakte, met 30 doelpunten (doelsaldo 21) in dit kwalificatietoernooi wel de meeste goals geproduceerd. Het Nederlands elftal bevindt zich echter in een armoedig gezelschap van B-landen dat niet naar het WK in Zuid-Korea en Japan gaat.

Nederland

4

Andorra

0

Ruststand 2-0. 4. Van Hooijdonk (strafschop) 1-0, 45. Seedorf 2-0, 54. Van Nistelrooy 3-0, 90. Van Nistelrooy 4-0. Schds: Erdemir (Tur). Tsch: 18.500. Gele kaart: Van Nistelrooy (Ned), Ruiz (And).

Nederland: Van der Sar; Melchiot (73. Numan), Hofland en Van Bronckhorst; Landzaat, Seedorf en Davids; Sikora (67. Van der Vaart), Van Hooijdonk, Van Nistelrooy en Zenden.Andorra: Alvarez; Escura, Garcia Luena, Jonas, Lima en Fernandez; Gonzalez (89. Gil), Sonejee, Jimenez en Ferron (90. Benet); Ruiz.