Navigator Van Triest leidt zeilteam naar koppositie

Na een week op grote achterstand te hebben gelegen heeft Team SEB gisteren binnen 24 uur de leiding overgenomen in de Volvo Ocean Race. De eerste tekenen van de opmerkelijke opmars kondigden zich gisterenochtend aan en zes uur later, in het positierapport van 16.15 uur was het een feit. SEB lag op kop, met twintig mijl voorsprong op nummer twee Illbruck en 41 mijl op nummer drie, de Assa Abloy van Roy Heiner. Gisteravond om kwart over tien waren de posities ongewijzigd.

De vloot wist onmiddellijk wie verantwoordelijk was voor de verrassende wending in de race. De Nederlandse navigator Marcel van Triest, die voor de vierde keer aan de Volvo Ocean Race (voorheen Whitbread Race) deelneemt, staat bekend als een navigator die risico's niet schuwt. Nadat zijn boot vorige week ten noorden van Madeira een noodstop maakte om een vitaal onderdeel voor het grootzeil te vervangen, raakte Team SEB ver achterop. De keuze was de vloot alsnog achterna of via een omweg een ander weersysteem opzoeken.

Van Triest berekende een route dwars door de Canarische eilanden en dicht langs de kust van West-Afrika. Zijn boot dwaalde zelfs tot 350 mijl ten oosten van de vloot af, die zich veel verder uit de kust bevond. ,,We weten zelf niet meer wat we hier doen'', meldde schipper Gunnar Krantz van SEB enige dagen geleden nog ongerust, maar donderdagnacht kwam de ommekeer. De vijf koplopers van dat moment, al dagen gevangen in een ongebruikelijke windstilte, konden niets uitrichten om hun positie te verdedigen.

Schipper Grant Dalton uitte gisteren zijn frustraties. ,,Ik kan me in mijn zeilcarriere niet zo'n hardnekkige windstilte herinneren'', zei hij. ,,Met uitzondering van dezelfde race vier jaar geleden. Toen lagen we met drie andere boten bij de Falklands drie dagen geparkeerd. Een boot, die vijfhonderd mijl achter ons lag, zeilde simpelweg om ons heen en werd derde, nadat de bemanning tijdens een noodstop de generator had gerepareerd.''

Die noodstop leidde toen tot grote woede bij Dalton en anderen. Ook de stop van SEB nu - met toestemming van de organisatie die het als `urgent' bestempelde - heeft veel stof doen opwaaien, maar voornamelijk op internet. De zeilers zelf bleven opvallend stil over de kwestie, totdat Dalton zijn bange vermoedens ventileerde.

De gedurfde zet van Van Triest illustreert hoe groot de invloed van de navigatoren is in de race. Vrijwel alle teams hebben deze keer voor een dubbele navigatiebezetting gekozen, zodat de weersinformatie 24 uur per dag kan worden bijgehouden. `Marcel the Maverick', zoals zijn bijnaam inmiddels luidt, doet het in zijn eentje. Zijn team is nu terug in de wedstrijd, maar de etappe is nog lang. De vloot heeft nog ruim 5000 mijl naar de eerste stop in Kaapstad te gaan en is de verraderlijke, windstille Doldrums rond de evenaar nog niet gepasseerd.

De zeilers zien dat gebied met gemengde gevoelens tegemoet. Ze hebben hun portie windstilte afgelopen week ruimschoots gehad, al hebben de teams sinds gisteravond de wind eindelijk weer in de zeilen. De dagen begonnen zozeer op elkaar te lijken dat de zeilers vergelijkingen maakten met de film Groundhog Day, waarin de hoofdpersoon dezelfde dag telkens opnieuw beleeft. De etappe duurt waarschijnlijk ook veel langer dan de geschatte dertig dagen. Dit kan leiden tot gebrek aan voedsel en diesel. Die brandstof is onontbeerlijk voor de zo cruciale communicatie- en navigatieapparatuur.