Bemin mij!

Na een week babyface kijken, tierde mijn vrouw: ,,Genoeg ellende, nooit meer Balkenende.''

Ze werd op haar wenken bediend.

In beeld verscheen een man met spek. Een vlezige colossus, mét nekspier. Aan zijn mannelijkheid kon niet getwijfeld worden, al lieten de zwemmende oogjes vermoeden dat er sprake was van een licht overgewicht. ,,Hij spreekt zo mooi krachtig,'' zei mijn vrouw. ,,Niet in van die ronde zinnen. Zijn woorden gaan een voor een op de schop. Werktaal. Deze jongen zal nooit voorzitter van de Senaat worden. En dat siert hem.''

Het was mij bekend: Louis van Gaal heeft al langer een geheim bondgenootschap met vrouwen. Zij zien in hem een man waar nog gevaar van uitgaat. Dancer in the Dark, maar dan zonder het drama van de film. Of, iets prozaïscher: de held van Stalag 17 - niet klein te krijgen door ontbering, door weduwen en wezen. Louis als de Godfather van het post-feminisme, ik kan mij daar wel iets bij voorstellen. Een sluitstuk in de verdediging, welke vrouw wil dat niet?

Hij zat er een beetje ongemakkelijk bij, daar op zijn persconferentie in Hoenderloo. Dat zien vrouwen dan weer niet. Ik hoorde hem opeens zeggen: ,,Van Gaal is niet alleen de coach van het Nederlands elftal, hij is ook een persoonlijkheid, een persoon.'' Tsja, daar zijn we al die tijd wel van uitgegaan. Als er een coach is die niet doet denken aan een mompelende mummie dan is het wel Louis van Gaal. Ik zou eerder zeggen: de persoon Van Gaal staat altijd voorop. Ajax, Barcelona, Oranje zijn constructies - de materie - die de persoon Van Gaal boetseert naar zijn eigen beeltenis. Zij zijn in het beste geval de appendix van de persoon.

Om het kort te houden: Van Gaal twijfelde opeens over zijn aanblijven als coach. En dat wilde hij graag openbaar maken aan de vooravond van de nietszeggende wedstrijd tegen Andorra. Het laatste is een beetje verdacht. Openbaarheid is een vijandige bedding voor twijfel en een strateeg als Van Gaal weet dat als geen ander. Louis is ook te weinig monnik om twijfel als een religieuze houding te zien. Er speelde dus iets anders, wellicht een verborgen agenda zoals dat heet.

In de nadagen van de dramatische uitschakeling in Dublin liet de bondscoach zich betrappen op een ongekende stroomstoot van nederigheid. Hij schreef een brief aan het Nederlandse volk. De onderliggende teneur was: bemin mij! Deze week liet hij doorschemeren dat zijn loopbaan als bondscoach zal afhangen van de stemming in de spelersgroep. De onderliggende teneur van dit in twijfel verpakte dictaat is: bemin mij! Anders gezegd: nu hij niet meer bejubeld kan worden, wil Louis gevráágd worden. Door de supporters, door de KNVB, door de spelers. Van Gaal probeert vanuit een verloren positie terug te slaan met een machtsspel. Zijn laatste truc is: mobilisatie van de emoties.

Dat valt me tegen.

Een coach die zich altijd beroemd heeft op de universele waarde van zijn eigen ik moet nu niet van Jaap Stam, Frank de Boer en Vennegoor of Hesselink willen vernemen dat zij graag met hem door willen gaan. Voor evenveel roem had diezelfde Van Gaal, in zijn glorietijd, genoemde spelers gedumpt in het reservaat der veteranen. Zijn leven lang heeft Louis zijn positie onbespreekbaar gemaakt in termen van een vertrouwenskwestie. Wie niet voor hem was, was tegen hem. Vraag dat maar aan Bryan Roy. De gedachte dat er buiten hem iets zou kunnen ontstaan dat een ander licht werpt op de logica van succes, heeft hij bij zichzelf nooit in scène willen zetten. En nu, opeens, zou de carrière van deze genius afhankelijk zijn van het humeur van Davids, De Boer, Van der Sar en andere ondergeschikten uit de polder? Kom nou!

Mijn vrouw heeft gelijk: Louis is dynamiet. Wat zeg ik, Louis is een epos van strijd en triomfalisme, van visie en algebra. Van Gaal heeft de evidentie van een natuurramp. Maar soms komen zijn kleine kantjes boven. Dan blijkt dat hij eigenlijk gedragen wil worden door het rumoer van liefde. Om 's anderdaags met nog meer macht en autoriteit te kunnen heersen over het koninkrijk der epigonen dat het zijne is. Het moet hem gestoken hebben dat niet hij, maar Geert Mak ons aller Máxima mocht bijscholen in Nederlanderschap. Louis wil, van hoog tot laag, gezien, erkend en bemind worden. Als Clarence Seedorf daarbij een handje kan helpen, mag hij in de basis.