Afgemeten voorzet

,,Ondanks de verhevigde roep om terrorismebestrijding en betere veiligheidsmaatregelen behoren de Nederlandse privacywetgeving en in het algemeen de burgerlijke vrijheden onverkort gehandhaafd te worden.'' Deze stelling legt het Nederlands Juristenblad voor aan een aantal juristen en deskundigen uit een andere beroepsgroep voor een kort commentaar.

Het Juristenblad raakt een gevoelige snaar in deze gespannen tijden, maar de stelling is zo algemeen dat hij onmogelijk is. Hij is zelfs gevaarlijk omdat hij de indruk kan wekken dat vrijheid een kwestie is van alles of niets. Dat is juist het grote gevaar van terrorisme. Het onttrekt zich aan alle spelregels en daagt de rechtsstaat uit het met gelijke munt te betalen en zo zichzelf te ondermijnen tot de uiteindelijke ineenstorting aan toe. De opgave is juist dit te voorkomen.

Het gaat bij de burgerlijke vrijheden steeds om een concrete en op de omstandigheden gebaseerde afweging. Dat is een opgave die op zijn minst concrete voorstellen vergt, juist om het effect van de terreur niet in de kaart te spelen. Het kabinet geeft nu een voorzet in de vorm van een serie voornemens. De veiligheid op Schiphol is een voor de hand liggend aandachtspunt, evenals de financiële voeding van terroristische groeperingen.

Het pakket is omvangrijk doch ademt een toon van evenredigheid, al raakt het zeker een aantal gevoelige punten. Een voorbeeld is het EU aanhoudingsbevel dat een eind moet maken aan de rompslomp bij uitlevering. Dit is zelfs bij terroristische delicten binnen de Europese Unie al een opgave vanwege de uiteenlopende nationale accenten. Deze onderneming dreigt echter onnodig te worden belast door het grensoverschrijdende arrestatiebevel meteen van toepassing te willen verklaren op allerlei andere delicten waarbij geen sprake is van een terroristische achtergrond.

Ook bij de kabinetsvoornemens zit ,,the devil in the detail''. Zo is niet duidelijk wat het kabinet nu eigenlijk bedoelt met de inzet van biometrie (het gebruik van lichaamskenmerken zoals de irisscan bij identificatie van personen). Dit middel kan zowel een sterke aantasting van de privacy opleveren als deze juist ten goede komen. De uitwerking van de voornemens verdient dan ook nadere discussie. Maar het is al een hele prestatie dat het kabinet een afgemeten voorzet heeft gegeven.