`Oekraïense raket oorzaak vliegramp'

Het Russische vliegtuig dat gistermiddag neerstortte is volgens Amerikaanse en Israëlische defensiebronnen getroffen door een Oekraïense langeafstandsraket. Het wapen zou per ongeluk zijn afgeschoten.

Rusland en Oekraïne houden het op een terroristische aanslag. Het vliegtuig, een Toepolev van Sibir Airlines, was van Tel Aviv op weg naar Novosibirsk in Siberië. Vier uur na vertrek stortte het toestel, na een explosie aan boord, in de Zwarte Zee. Geen van de 78 inzittenden, overwegend Israëliërs, heeft het overleefd.

Volgens anonieme Amerikaanse overheidsfunctionarissen is het vliegtuig door een Oekraïense S-200 geleide langeafstandsraket geraakt. Satellietbeelden van het Amerikaanse ministerie van Defensie toonden dat de raket, die een bereik heeft van 300 kilometer en doelen boven 30.000 meter hoogte kan halen, vanaf een lanceerinstallatie in de Krim werd afgeschoten.

Vlak na de crash meldde ook een woordvoerder van de Russische vloot in de Zwarte Zee dat het toestel per ongeluk was neergehaald door een Oekraïense luchtafweerraket. Dat werd later weer ontkend. De Oekraïense strijdkrachten hielden ten tijde van het ongeval oefeningen op de Krim. Een piloot van een Armeens vliegtuig dat nabij was heeft gezien dat de Toepolov al in de lucht ontplofte, waarna het neerstortte.

De Russische president Vladimir Poetin heeft het hoofd van de Russische veiligheidsraad belast met het onderzoek naar de oorzaak van de ramp.

Het Oekraïense ministerie van Defensie ontkent met klem dat sprake is van een ongeval. Volgens het ministerie zouden voldoende veiligheidsmaatregelen zijn genomen om ongelukken te voorkomen. Zo hebben de raketten die tijdens de oefening werden gebruikt volgens een woordvoerder van het ministerie slechts een reikwijdte van 40 kilometer. Het incident had 240 kilometer van de oefeningen plaats. ,,Alle raketten hebben een zelfvernietingingsmechanisme voor het geval ze afwijken van hun koers. Noch de richting, noch het bereik (van de raketten) komt overeen met het punt waarop het vliegtuig ontplofte. Dus is het Oekraïense leger niet betrokken bij dit ongeval'', aldus de woordvoerder. Poetin zegt niet te twijfelen aan de verklaring van het Oekraïense ministerie.

Ook technische problemen worden niet uitgesloten als oorzaak van de ramp. Vliegtuigen van de fabrikant Toepolev behoren niet tot de veiligste ter wereld. Sinds 1991 zijn talloze Toepolev-vliegtuigen van hetzelfde type als nu is neergestort, de TU-154, betrokken geweest bij ongelukken. Daarbij vielen 2.235 slachtoffers.

Een groot deel van de ongelukken komt voort uit slecht en achterstallig onderhoud. In juli stortte nog een zelfde type vliegtuig neer bij de Russische stad Irkoetsk. [Vervolg VLIEGRAMP: pagina 4]

VLIEGRAMP

'Het kan ongeluk zijn, het kan sabotage zijn'

[Vervolg van pagina 1] Daarbij kwamen 145 mensen om. Het ongeluk werd toen veroorzaakt door een fout van de piloot.

De Israëlische minister van Transport, Ephraim Sneh, zegt alle theorieën te willen onderzoeken. ,,Het kan een ongeluk zijn, het kan sabotage zijn, het kan van alles zijn. We sluiten geen mogelijkheden uit'', aldus de minister. In eerste instantie sprak ook Sneh van een terroristische aanslag, zonder daar overigens bewijzen voor te hebben. Na de crash werd het vliegveld van Tel Aviv vier uur gesloten voor alle vluchten. De veiligheidsmaatregelen op Ben Goerion-vliegveld zijn sinds de aanslagen op New York en Washington verscherpt.

De Toepolev van Sibir Airlines lag volgens een zegsman van deze maatschappij niet op koers toen het neerstortte in de Zwarte Zee. Normaal gesproken gaat deze lijnvlucht tussen Tel Aviv en Novosibirsk niet over dit gebied heen. De Israëlische luchtverkeersleiding raakte het contact met het vliegtuig halverwege de vlucht kwijt. Berichten als zou het vliegtuig in Bulgarije een tussenlanding zou hebben gemaakt, werden door de Bulgaarse luchtvaartautoriteiten tegengesproken.

Israël stuurt een onderzoeksteam naar de Zwarte Zee om de Russen te helpen bij het onderzoek. Russische bergingswerkers hebben inmiddels dertien lichamen geborgen en naar de havenstad Sotsji gebracht. Ook de cockpit van het vliegtuig is voor onderzoek naar Sotsji vervoerd.