Geroerde Duisenberg beleeft `finest hour'

President Duisenberg van de ECB gaf gisteren het startschot voor de campagne die Europa moet laten wennen aan de nieuwe bankbiljetten.

Centrale bankiers worden niet geacht emoties te tonen, laat staan zich te verliezen in dromen. Als het over hun vak gaat, denken en praten ze in cijfers en statistieken. Maar Wim Duisenberg, de president van de Europese Centrale Bank (ECB), maakte gistermiddag, zoals hij zelf zei, een uitzondering op deze regel bij de presentatie van de euro en de campagne die het Europese publiek de komende vier maanden klaar moet stomen voor de komst van de Europese munten en bankbiljetten. Ontspannen en glimmend van trots beleefde Duisenberg het historische moment waarop hij de Europese bankbiljetten aan de wereld presenteerde.

Het zaaltje van het Frankfurter operatheater dat de ECB voor de gelegenheid had afgehuurd, was veel te klein voor de honderden journalisten, cameralieden en fotografen uit de hele wereld die op de kennismaking met de euro waren afgekomen. Duisenberg, bij vlagen verscholen achter de haag van cameralieden, bleef er stoïcijns onder. ,,De euro is een symbool van de Europese integratie in alle betekenissen van het woord'', zei de ECB-president. Over ruim honderd dagen is de euro een tastbare werkelijkheid, en niet langer het virtuele geld van de financiële markten. Er zijn ruim driehonderd miljoen goede redenen voor de euro, zei Duisenberg, verwijzend naar het aantal EU-inwoners die op 1 januari zullen overgaan op het Europese geld.

Daar stond hij dan, zijn finest hour, met een perspex ster voorzien van een dun geel randje, waarin de zeven verschillende eurobiljetten waren opgenomen. Als een standwerker, enigszins onhandig en ongemakkelijk kijkend, hield hij de ster omhoog in alle richtingen. De fotografen kregen er geen genoeg van. Uiteindelijk vroeg Duisenberg hen vertwijfeld of ze ook ruimte wilden maken voor hun televisiecollega's.

Boven het podium hingen twaalf identieke perspex-sterren met bankbiljetten. Duisenberg vertelde dat hij deze van zijn handtekening en de datum zal voorzien en dat ze overgebracht worden naar de centrale banken van de twaalf eurolanden waar ze voor de nationale eurocampagnes zullen worden gebruikt.

De presentatie van de publiekscampagne was voor een centrale bank een unieke gebeurtenis. Het licht werd gedimd, de muziek zwol aan, het gordijn ging open en er volgde een korte video waarin de naoorlogse West-Europese geschiedenis in kernbeelden was samengevat. Tussen Adenauer, De Gaulle, miss Europa, Parijs 1968 en de val van de Berlijnse Muur kwam ook een goal van Ruud Gullit voor het Nederlands elftal in beeld.

,,Met de euro hebben meer dan 300 miljoen mensen in twaalf landen iets gemeenschappelijks in handen'', zei Duisenberg in zijn toelichting. Dit wigevoel op menselijke schaal is de toon van de campagne onder het motto De euro. Ons geld. ,,Deze campagne is bedoeld om het publiek te laten wennen aan het uiterlijk van de nieuwe bankbiljetten''. Het doel is niet om de wisselkoers of de acceptatie van de euro op te krikken.

ECB-directielid Eugenio Domingo Salans mocht van de vele veiligheidskenmerken van de bankbiljetten de belangrijkste openbaar maken. Het publiek, legde Salas uit, moet de euro ,,voelen, bekijken en kantelen.'' De speciale inktopdruk is te voelen, het watermerk en de veiligheidsdraad zijn te zien, het hologram en de oplichtende streep worden zichtbaar als de biljetten worden bewogen.

De campagne van de ECB is voor een bedrag van 80 miljoen euro (166 miljoen gulden) opgezet door het advertentie- en mediabureau Publicis. Volgens Maurice Lévy, bestuursvoorzitter van de wereldwijde Publicis Groupe, waren de centrale bankiers verrast door het emotionele aspect van de campagne en door het Europese karakter ervan. ,,De eenheid van Europa bestaat uit zijn verscheidenheid, ieder land is anders. Deze campagne moet de mensen het gevoel geven deel van een historische gebeurtenis te zijn'', zei Lévy.

Na afloop van de presentatie begaf Duisenberg, nog steeds omringd door talloze camera's, zich naar buiten. Vanaf het dak op de 36ste verdieping van de kantoorkolos in het centrum van Frankfurt waarin de ECB is gehuisvest, kwamen gevelafdalers aan lange lijnen naar beneden om langs de wanden van het gebouw reusachtige afdrukken van de bankbiljetten te onthullen.

Duisenberg legde het geamuseerd vast met zijn eigen elektronische cameraatje. Voor een centrale bankier, gewend over rente, wisselkoersen, geldgroei en inflatie te praten, was het inderdaad een historisch en emotioneel moment.