Getuige geeft details van moorden Minsk

In Wit-Rusland circuleren videotapes waarin vermeende ooggetuigen vertellen hoe een doodseskader critici van het regime van president Loekasjenko uit de weg ruimde. De opnamen werden gisteren bij alle tv-zenders in Wit-Rusland bezorgd.

Het betreft verklaringen van twee mannen die zich voorstellen als Gennadi Oegljanitsa en Andrej Zjernosek, ex-leden van de geheime dienst KGB. Zjernosek geeft exacte details over de verdwijning van ex-oppositieleider Viktor Gontsjar en diens zakenvriend Anatoli Krasovski, die sinds 16 september 1999 vermist worden na een bezoek aan een badhuis in Minsk. Bij hun auto werden bloedsporen gevonden.

Op 9 september kiest Wit-Rusland een nieuwe president. De huidige, Aleksandr Loekasjenko, geldt als `de laatste dictator van Europa'. Het lijdt geen twijfel dat hij zonodig de verkiezingsuitslag zal vervalsen. De oppositie, die zich heeft verenigd rond vakbondsleider Vladimir Gontsjarik, hoopt evenwel met zo'n marge te winnen dat fraude moeilijk wordt. De campagne draait vooral rond de verdwijningen van critici van Loekasjenko sinds 1999. Hoewel hun primeurs de Wit-Russische televisie nooit halen, zenden de veelbekeken zenders uit buurland Rusland ze wel uit – een indicatie dat Loekasjenko weinig steun geniet in het Kremlin.

In de laatste videotape bevestigt KGB-man Zjernosek het verhaal van twee naar de VS gevluchte politie-onderzoekers: in Wit-Rusland bestaat een doodseskader van speciale antiterreureenheden. Het eskader zou in 1999 zijn opgericht door Loekasjenko's veiligheidsadviseur Viktor Sjeiman, nu hoofd van het openbaar ministerie.

`Ooggetuige' Zjernosek verklaart op de tape dat Gontsjar en Krasovski op 16 september in hun eigen jeep gevangen werden genomen. Vlakbij hun militaire basis sloegen de mannen van het doodseskader een bospad in en schoten het duo dood. ,,Ze lieten de jeep met de lijken achter en gingen eten alsof er niets was gebeurd'', zegt Zjernosek. De volgende dag moesten soldaten een gat graven op de stormbaan van de basis. De jeep met de lijken werd daar in gereden en door pantserwagens geplet, waarna het gat werd dichtgegooid. Zjernosek: ,,Met een metaaldetector is de jeep zo te vinden.''

Oppositieleider Gontsjarik heeft alle documenten over de dooseskaders naar de regering gestuurd. Die verwerpt ze als falsificaties. Ex-directeur Oleg Alkajev van een gevangenis in Minsk staat evenwel in voor de authenticiteit van enkele documenten. Hij leende op last van Binnenlandse Zaken tweemaal een pistool met geluidsdemper aan het doodseskader. Alkajev besprak met de leider daarvan de meest efficiënte vorm van executie: nekschot of een schot door het hart?