Ook Singapore voelt dat de wind is gaan liggen

De recessie in Singapore begint slachtoffers te eisen. Buitenlandse bedrijven sluiten hun fabrieken en kondigen massaontslagen aan. Maar volgens de premier zijn de economische problemen van voorbijgaande aard.

,,Kop op allemaal, het is niet levensbedreigend.'' Dat is de korte versie van Goh Chok Tong's jaarlijkse toespraak ter gelegenheid van Onafhankelijkheidsdag. De premier van Singapore wilde een paar dagen geleden verder niet teveel woorden vuil maken aan de economische problemen waar zijn volk op korte termijn mee te maken heeft – massaontslagen, fabriekssluitingen, kortom malaise. ,,Dat gaat vanzelf over'', zei hij.

Liever sprak Goh over de Mount Everest, want sinds een groep Singaporese bergbeklimmers faalden de top daarvan te bereiken, is de beklimming van de hoogste berg de niet zo originele metafoor voor alle uitdagingen waar `Het Nieuwe Singapore' mee te maken krijgt. ,,Wij zijn in kamp vier, vlak onder de top waar Japan, Amerika en Zwitserland zitten. Om daar te komen is discipline, doorzettingsvermogen, een goede voorbereiding en mentale hardheid nodig.''

Goh mag dan naar de top van de Everest willen, de bevolking is al blij als ze in kamp 4 kan blijven en niet naar een lager bivak hoeft. Naarmate 2001 vordert, moeten Singaporezen steeds somberder berichten verwerken over de toestand van 's lands economie. Na een economische groei van 9,9 procent in 2000, moeten ze dit jaar opeens omschakelen naar een economische krimp op jaarbasis van hetzelfde percentage. Dat zijn althans de cijfers over het eerste halfjaar. Analisten, economen en politici waarschuwen steevast dat het in de tweede helft van 2001 alleen maar erger wordt.

Een greep uit de bedrijfsberichten van afgelopen maand, ondersteunt die vrees. De regering trapte half juli af met de mededeling dat waarschijnlijk twintigduizend werknemers dit jaar hun baan verliezen; het werkloosheidspercentage ligt nu op 2,6 procent en zal aan het eind van jaar minimaal 4 procent zijn. Het ministerie van Arbeid had nog een positieve kanttekening: in 1998, het jaar van de Aziatische crisis, verdwenen méér banen: 29.000. Bovendien heeft de regering aangekondigd 2,2 miljard Singapore dollar (ruim 3 miljard gulden) te steken in een anti-recessie pakket bestaande uit belastingverlaging en overheidsinvesteringen.

Kort hierna werd duidelijk in welke sector het leeuwendeel van die 20.000 banen gaan verdwijnen: de technologiesector. Dat is tevens de belangrijkste banenmotor van Singapore; tweederde van alle export van deze handelsafhankelijke stadstaat is electronica. Nu nog wel. De afgelopen weken had het ene na het andere technologie-bedrijf evenwel slecht nieuws te melden.

Hitachi stopt aan het eind van het jaar met de produktie van elektronenstraalbuizen voor computermonitoren. Bijna duizend Singaporezen staan daardoor op straat. Aiwa ontslaat 86 procent van zijn mensen in Singapore, oftewel 249 werknemers. STMicroelectronics, dat semiconductors maakt, sluit volgende week voor twee weken twee fabrieken. Dat deed het ook al zonder resultaat drie weken in juni. Zo'n 1.600 werknemers zijn met verlof gestuurd en krijgen de helft van hun salaris doorbetaald. Ze vrezen dat hun gedwongen verlof een voorbode is.

Maxtor, 's werelds grootste producent van discdrives heeft voor Singapore een banenverlies van 700 aangekondigd. En 3Com, nummer vier in computernetwerken, zal zijn productie in Singapore staken. Deze week werd verder bekend dat nog eens een handvol multinationals hun `Singapore-operation' gaat afslanken, waaronder grote werkgevers als Hewlett Packard, Lucent Technologies.

De teruggang in de `tech-sector' begint nu uit te stralen naar de dienstverlenende sector. Zo blijkt investeringsbank JP Morgan Chase & Co de afgelopen maanden het Singaporese personeelsbestand teruggebracht van 1200 naar duizend werknemers. Meer ontslagen zullen volgen, zo kondigde topvrouw Jeanette Wong aan.

,,We komen er wel weer bovenop'', zegt premier Goh. ,,We zijn een open economie en we hebben flink de wind in de zeilen gehad. Die wind is nu even gaan liggen, maar als de wereldeconomie herstelt, herstellen wij ook.'' Dit zou betekenen dat de buitenlandse producenten die Singapore nu geheel of gedeeltelijk de rug toe keren, weer terug zullen komen. En dat is twijfelachtig, want veel van die multinationals verplaatsen hun productie van het dure Singapore voorgoed naar het goedkope China. Voor de stadstaat is er één troost. Concurrent Hongkong ervaart precies hetzelfde.