Luide en opruiende popmuziek

De populaire Engelse band Muse ontstond al toen de drie leden dertien jaar oud waren. Vanavond treden ze op in het Lowlands-festival. ,,Drie man is de krachtigste vorm voor een band.''

Matt Bellamy is voor de tiende keer in Amsterdam. Nu zit de graatmagere zanger/gitarist van het Engelse trio Muse in een luxe hotel midden in de stad om interviews te geven, maar nog geen maand geleden was hij hier samen met drummer Dom Howard voor een vakantie. Ze huurden allebei een fiets en hingen hele dagen rond in het Vondelpark. 's Avonds bezochten ze jazzcafé Alto, vlakbij het Leidseplein. Niet alleen omdat ze van live gespeelde jazz houden, maar ook omdat het gratis was. ,,In Londen kost zoiets meteen vijftien pond'', zegt Bellamy.

In zijn woonplaats Londen zou Matt Bellamy bovendien niet ongestoord kunnen uitgaan. Muse, dat vanavond optreedt op het Lowlands-festival in de Flevopolder, is een van de populaire Engelse bands van dit moment. En Bellamy, met zijn roze geverfde haar en scherpe trekken, is een opvallende verschijning. Binnen de Britse popmuziek van nu heeft Muse een unieke positie. Afgezien van een handvol obscure Limp Bizkit-imitaties kent Engeland nu geen andere bands die hard en opruiend klinken. Allerlei groepen die ooit gitaarrock speelden zijn afgezwaaid: Kula Shaker hief zichzelf op, Radiohead koos voor het elektronische experiment, Stereophonics speelt nu gepolijste softrock.

Maar Muse wordt steeds luider. Dat bleek uit de liedjes van de onlangs verschenen cd Origin of Symmetry. Het is hun tweede, al heeft de cd de woeste energie van een debuut. Muse maakt daarmee een voor popgroepen ongewone ontwikkeling door: de eerste cd (Showbiz, 1999) was romantischer en doordachter dan de tweede. Op Origin of Symmetry laat Bellamy zijn gitaar helder ronken als Jimi Hendrix en zingt hij met de loeiende stem van een kapitein in vliegende storm. Bij dat vocale geweld vergeet hij niet de romantische omzwervingen die hem soms doen denken aan wijlen Jeff Buckley.

Zelf ziet hij geen grote verandering in aanpak tussen de eerste en de tweede cd. ,,Voor ons was dit een logische ontwikkeling. Bij het maken van Showbiz hebben we dingen geleerd die ons nu als vanzelf op dit spoor brachten.'' Hij geeft als voorbeeld de definitieve keuze voor een trio. ,,Tijdens Showbiz twijfelden we daar nog over. Inmiddels hebben we besloten dat we geen vierde man nodig hebben, om piano te spelen of zo. Ik doe het allemaal zelf. Bij live-optredens wijd ik me afwisselend aan de piano en de gitaar. Drie man is de krachtigste vorm voor een band.''

Als tweede verworvenheid van het debuut noemt Bellamy het gegroeide vertrouwen in zichzelf als zanger. ,,Vroeger zag ik mezelf vooral als gitarist,'' zegt hij. ,,Dat zingen moest gebeuren, maar ik geloofde er niet zo in. Vooral door het vele optreden na de eerste cd heb ik geleerd dat het bij me past.''

Muse ontstond toen Bellamy, Howard en bassist Chris Wolstenhome dertien waren. Ze woonden in Teignmouth, in het graafschap Devon, een uitgestorven badplaats. ,,Sinds iedereen op vakantie gaat naar Ibiza en Portugal is er in dat soort Engelse kustplaatsen niets meer te beleven. De mannen van begin twintig, die daar nog wonen, zijn allemaal verveeld en gefrustreerd. Dat reageren ze af door kleine jongens als wij waren, in elkaar te slaan. We besloten dat we daar snel weg moesten,'' zegt drummer Dom Howard.

Howard, Bellamy en Wolstenholme begonnen een band en dachten al snel dat ze `virtuoos' waren. De voorliefde voor de Amsterdamse jazz-club Alto blijkt wortels te hebben in het verleden van Muse. ,,We speelden de eerste jaren het liefst eindeloos uitgesponnen improvisaties,'' zegt Howard. ,,Met veel syncopen, en ingewikkelde noise-patronen. Free form-jazz, zeg maar. Maar dat was het vooral in ons hoofd.'' De omslag kwam nadat Bellamy op reis was geweest. ,,Ik was toen vijf maanden weg geweest, naar Spanje, Italië en verder. Ik had mijn gitaar bij me. Vooral in Spanje, door het luisteren naar flamenco, kreeg ik ideeën voor echte liedjes.''

Toen hij terugkwam, werden de eerste Muse-songs geschreven, die zich nog altijd niet makkelijk laten opdelen in refrein en couplet. Bellamy schrijft nummers die klinken alsof ze steeds opnieuw beginnen, of achterstevoren in elkaar gezet zijn; met breaks op onverwachte momenten en bombastische uitbarstingen aan het begin van een liedje. Misschien heeft die onverwachte opbouw te maken met de lange ontstaansgeschiedenis. Op de eerste cd, Showbiz, staat er een, `Cave', die nog stamt uit de begindagen van de groep. ,,Cave hadden we vijf jaar gespeeld voordat het definitief werd opgenomen. Dat heeft dan ook allerlei versies gekend waarvan wel iets blijft hangen in het uiteindelijke liedje.''

Wolstenholme, Bellamy en Howard verhuizen binnenkort tijdelijk naar Amerika. Vanuit San Francisco zal worden geprobeerd de Amerikanen te interesseren voor hun romantische rock. Ze zien het somber in. ,,De muziekindustrie maakt het je daar alleen maar moeilijk,'' zegt Bellamy. ,,Je moet met eindeloze volharding eerst bewijzen dat je het waard bent, voordat ze je ergens wat aandacht gunnen.'' Maar naar een handzame typering voor Muse en haar muziek zal de Amerikaanse pers niet lang hoeven zoeken. Ze kan volstaan met 'De enige Britse Rock-band van het Nieuwe Millenium'.

Muse speelt vanavond, op de openingsavond van het driedaagse Lowlands-festival, Biddinghuizen, Flevopolder. Origin of Symmetry is verschenen bij PIAS (481.2010.070)